|
Paradiso - Canto XXV
Nel XXV Canto del Paradiso, l’autore si augura che il suo poema sacro, al
quale hanno posto mano cielo e terra, gli faccia vincere l’odio dei suoi
concittadini, meritandogli la corona d’alloro, mentre dalla corona degli
apostoli vede uscire San Giacomo, al quale Beatrice chiede d’interrogare il
Poeta sulla speranza. Facendosi più splendente, l’apostolo pone a Dante tre
domande e cioè: che cosa sia la speranza, in che misura il suo animo la
possegga e da quale fonte gli derivi. Anticipando il Poeta, Beatrice
risponde alla seconda; mentre Dante risponde alle altre due e le anime
intonano il salmo “Sperent in te”. Infine appare San Giovanni in tutto il
suo splendore.
|
La Divina Commedia
Opera virtuale di Gianni Latronico
Cànd XXV du Paravëjs
1. Cë mäj succétë ca u puwémë sàcrë
2. àw quälë hònn ppùëst män cìël e ttèrrë
3. ssë ccà m’hà ffàttë pë cchjù jànn màcrë
4. vèngë a crudëltätë ca fòrë më sèrrë
5. du bbèllë jàzzë andò jë durmìbb agnìëllë
6. nëmëjk a lë lëwp ca lë dònnë wèrrë
7. kë jjàldra vòwscë ormäj kë jjàldr vèllë
8. agghja turnä puwétë e ssòwp a la fòndë
9. du mëj bbattézz agghja pëgghjä cappìëddë
10. pèrò k’andò la fèjdë ca fäscë canushëwtë
11. lë jànëmë a Ddëj cquä trasìbbë jë e ppòj
12. Pìëtrë pë jjèddë ssë m’aggëròw u fròndë
13. Dòpp së muwètt nu lëwmë vèrsë dë nëw
14. dë kèda sférë da ndò assèttë a prëmìzzjë
15. ca lassòw Ggësë Crìst dì vëcàrjë sëw
16. e la mëja dònnë chjèjnë dë lètìzzjë
17. më dëcètt”Mëjrë mëjrë vëjtë u baròwnë
18. pë ckìëssë ddä ssòttë së vìsët a Galìzzjë”
19. Ssë cumè quànn u palùmmë së rëmèttë
20. àw cumbàgnë e l’ëwn a l’òldë dëmòstrë
21. aggërànnë e murmurànnë l’affëzzjòwnë
22. dassë vëdìbb jë l’ëwnë da l’òldë jërànnë
23. prìngëpë glurjëwsë dë jéssë accùëldë
24. laudànn u cìbbë ca ddä ssòwp lë sàzzjë
25. Mà dòppë ca u gratulä së fòw assùëldë
26. cìttë coram me ognè jjëwnë së fërmòw
27. allumënät ssë ccà vëngëj la mëja fàccë
28. Rërénnë tànnë Vjatrëjscë dëcèttë:
29. “Ìnclëta vëjtë pë la quäl la larjèzzë
30. da la nòstra bbasìlëkë së scrëvèttë
31. fäscë rësunä a spërànz a ssa jaldèzzë
32. tù säj ca tàndë vòldë la fëjëwrë
33. quànd Gìës a lë trè facètt cchjù chjarèzzë
34. “ Jàlzë la cäpë e ffä ca t ’ assëkëwrë
35. ca ccè ccà vénë cquä dàw tërrénë mùnnë
36. cunvìën k’a lë nùëstr ràggë s’ammatëwrë”
37. Cùssë këmbùërtë dàw fùëkë sëcòndë
38. më vënètt e jë jalzàbb l’òcchjër a lë mòndë
39. ca l’ëngurvàvënë prëjmë cù pëjsë assäjë
40. “Dätë ca pë jjëràzzjë vòlë ca tù t’affròndë
41. u nùësträ ‘mbératòrë prëjmë dë la mòrtë
42. andò l’àwla cchjù ssacrétë kì sëw còndë
43. ssë ccà vëdëwtë a vërdätë dë kèssa còrtë
44. a spërànz ca ddä ssòtt bbén ‘nnammòwrë
45. ‘ntèj e andò l’òldë dë kìëssë kënfùërtë
46. dëjscë ccè ccà jèddë jé e ccùm së n’ëfjòwrë
47. a ménda tòw e ddëjscë d’andò a ttë vënèttë”
48. dassë sëquèttë u sëcòndë lëwmë angòrë
49. E ckèda pëjatòwsë ca wëdòw lë pènnë
50. dì shìëddë mèj a ddassë jàldë vùëlë
51. a la rëspòstë dassë më prëvënèttë:
52. “La chìësa mëlëtàndë qualkè ffìgghjë
53. nòn ténë kë cchjù spërànz cumè scrìttë
54. ndòw sòwl ca ràggj tùtt u nùëstr stùëlë
55. pèrò llë jé cungëdëwtë ca d’Èggìttë
56. végnë a Ggërusalèmmë pë vvëdèjë
57. prëjmë k’a mëlìzzjë llë sëja prëscrìttë
58. L’òldè ddù pùndë ca nòn pë ssapèjë
59. sò addumannätë ma pëcké rappùërtë
60. quàndë cùssë vërtëwtë të jé ‘npjacèjrë
61. a jjìdd lassàbb jë ca nò l’hònna jéss fòrtë
62. nnè ddë jattànz e jjìdd a ckìëss rëspònnë
63. e la jëràzzjë dë Ddëj kìëssë llë kënfòrtë”
64. Cumè ddëscèpël k’a dduttòwr assëcòndë
65. prònd e llëbéndë andò ccè ccà jé spìërtë
66. pëcké la sëwa bbuntätë së rëvëlèjscë
67. “La spërànz-dëcìbb jë-jé n’aspëttä cèrtë
68. dë la jëlòrja futëwrë u quälë prudëwscë
69. jëràzzjë dëvëjnë e pprëcëdéndë mèrëtë
70. D’assä stèddë më vénë kèssa lëwscë
71. mà cùd la dëstëllòw ndòw còr mëj prëjmë
72. ca fòw sòmm candòwrë du sòmm dëwscë
73. “Sperent in te” andò la sòwa tèodëjë
74. dëjscë kìëdë ca sàpënë u nòwmë tëwë
75. e ccë nò lu säpë cë jìdd tén a fèjda mèjë?
76. Tëw më stëllàstë cu stëlläj sëwë
77. ndò l’èpìstël pò ssë ccà jë sò cchjëjnë
78. e andò l’òldë vòstra chjòggë rëvèrs”
79. Méndr jë parläv dajìndr àw vëjvë sénë
80. dë cùdë ‘ngèndjë trëmulävë nu làmbë
81. sùbbët e spìssë cumè nnu bbalénë
82. Pò spëròw: ”L’amòwrë ca m’avvàmbë
83. angòr vèrs u vërtëwtë ca më sëquèttë
84. affìgnë a la pàlme a l’assëj du càmbë
85. vòlë ca jë rëspëjrë a ttë ca të dëlìëttë
86. dë jèddë e të në fùbb grätë ca tù dëjkë
87. ccè ccà la spërànzë të prumèttë”
88. E jjë: “Lë nòvë e lë scrëttëwr andëjkë
89. mèttënë u sègnë e jjìddë më l’addëjtë
90. dë l’ànëmë ca Ddëj së jé ffàttë amëjkë
91. Dëjscë Isaìjë k’ognè jjëwnë vëstëwtë
92. ndà tèrra sòw addà jéss dë dòppja véstë
93. e a tèrra sòw jé ckèssa dòlgja vëjtë
94. e u frätë tëw assäj angòrë dëggéstë
95. ddä andò tràttë dë lë vjànghë stòlë
96. kèssa rëvèlazzjòwnë në manëféstë ”
97. E pprëjm apprìëss a la fëjn dë ssë paròlë
98. Sperent in te sòwp a nnëw së sëndèttë
99. a lë quälë rëspunnèrn tùttë lë càrëlë
100. dòppë frà lòrë nu lëwmë së schjarèttë
101. ssë ccà cë u Càngr avèss nu täl crëstàllë
102. u vìërn avrëj nu mèjs dë nu sòwl jùërnë
103. E ccùmë rësòrgë e vvä e tträsë ën bàllë
104. vèrgën allècrë shkìttë pë ffä onòwrë
105. a la nuvìzzjë e nnòn p’angualkè ffàllë
106. dassë vëdìbbë jë u skjèrätë splëndòwrë
107. vënëj a lë dëw ca s’aggëràvënë a rròtë
108. cùmë cunvënëj àw lòr ardénd amòwrë
109. Së mëttètt ddä ndòw cànd e ndò la nòtë
110. e la mëja dònnë ndò lòr tënètt l’aspéttë
111. fìgnë cumè zzëjta tacëtùrnë e ëmmòtë
112. “Cùss jé ccùdë ca stèttë sòwp u pìëttë
113. du nùëstrë pëllëcänë e ccùssë fòw
114. da sòp la cròwscë àw jërànn uffìcj élèttë”
115. La dònna mèj dassë nnè ppèrò cchjùë
116. muwètt a vìsta sòw dë stäj atténdë
117. dòppë ca prëjmë a lë paròlë sòwë
118. Quäl jé ccùdë k’adòcchj e s’arguméndë
119. dë vëdèj èclëssäj u sòwlë në pìckë
120. ca pë vvëdèj nòn vëdéndë dëvéndë
121. tälë më facìbb jë a ccùdd ùldëmë fùëkë
122. méndrë fòw dìttë: ” Pëcké t’abbàgljë
123. pë vvëdèj còwsë ca cquä nòn hà lùëkë?
124. Ndèrr jé ttèrrë u cùërpë mëj e saràglje
125. tàndë kë l’òldë ca u nùmërë nùëstrë
126. kë l’atèrnë prëpòstë s ’ agguàgljë
127. Kë lë dò stòlë andòw vjätë gnòstrë
128. sò i dò lëwscë sòwlë ca ‘nghjanòrnë
129. e ckìëss hà purtä ndòw mùnn vùëstrë”
130. A ckèssa vòwscë l’avvambätë ggëjrë
131. s’acqujatòw kë jjìdd u dòlgë mìskjë
132. ca së facëj du sùën dë du trëjn spìrdë
133. ssë cùmë pë ffërnèsh fatëj o rìskjë
134. lë rémë prëjm ndò l’àcquë rëpërcòssë
135. tùttë së fèrmën àw sùën dë nu frìshkë
136. Oj quànd andò la ménd më commòssë
137.quànn m’aggëràbb pë vëdèj a Vjatrëjscë
138. pë nòn putè vëdèj fìgnë cë jë fòssë
139. vëcëjn a jjèddë e andòw mùnnë fëlëjscë! |
La Divina Commedia
Opera virtuale di Gianni Latronico
Canto XXV del Paradiso
1. Se mai continga che ‘l poema sacro
2. al quale ha posto mano e cielo e terra,
3. sì che m’ha fatto per molti anni macro,
4. vinca la crudeltà che fuor mi serra
5. del bello ovile ov’ io dormi’ agnello,
6. nimico ai lupi che li danno guerra;
7. con altra voce omai, con altro vello
8. ritornerò poeta, e in sul fonte
9. del mio battesmo prenderò ‘l cappello;
10. però che ne la fede, che fa conte
11. l’anime a Dio, quivi intra’ io, e poi
12. Pietro per lei sì mi girò la fronte.
13. Indi si mosse un lume verso noi
14. di quella spera ond’ uscì la primizia
15. che lasciò Cristo d’i vicari suoi;
16. e la mia donna, piena di letizia,
17. mi disse: “Mira, mira: ecco il barone
18. per cui là giù si vicita Galizia”
19. Sì come quando il colombo si pone
20. presso al compagno, l’uno a l’altro
21. girando e mormorando, l ’ affezione;
22. così vid’ ïo l’un da l’altro grande
23. principe glorïoso essere accolto,
24. laudando il cibo che là sù li prande.
25. Ma poi che ‘ gratular si fu assolto,
26. tacito coram me ciascun s’affisse,
27. ignito sì che vincëa ‘l mio volto.
28. Ridendo allora Beatrice disse:
29. ”Inclita vita per cui la larghezza
30. de la nostra basilica si scrisse,
31. fa risonar la spene in questa altezza:
32. tu sai, che tante fiate la figuri,
33. quante Iesù ai tre fé più carezza”
34.“Leva la testa e fa che t’ssicuri:
35. ché ciò che vien qua sù del mortal
36. convien ch’ai nostri raggi si maturi”
37. Questo conforto del foco secondo
38. mi venne; ond’ io leväi li occhi a’ monti
39. che li ‘ncurvaron pria col troppo pondo.
40. “Poi che per grazia vuol che tu t’affronti
41. lo nostro Imperadore, anzi la morte,
42. ne l’aula più secreta co’ suoi conti,
43. sì che, veduto il ver di questa corte,
44. la spene, che là giù bene innamora,
45. in te e in altrui di ciò conforte,
46. dì quel ch'ell' è, dì come se ne 'nfiora
47. la mente tua, e dì onde a te venne”
48. Così seguì 'l secondo lume ancora.
49. E quella pïa che guidò le penne
50. de le mie ali a così alto volo,
51. a la risposta così mi prevenne:
52. “La Chiesa militante alcun figliuolo
53. non ha con più speranza, com’è scritto
54. nel Sol che raggia tutto nostro stuolo:
55. però li è conceduto che d’Egitto
56. vegna in Ierusalemme per vedere,
57. anzi che 'l militar li sia prescritto.
58. Li altri due punti, che non per sapere
59. son dimandati, ma perch' ei rapporti
60. quanto questa virtù t'è in piacere,
61. a lui lasc’ io, ché non li saran forti
62. né di iattanza; ed elli a ciò risponda,
63. e la grazia di Dio ciò li comporti”
64. Come discente ch'a dottor seconda
65. pronto e libente in quel ch'elli è esperto,
66. perché la sua bontà si disasconda,
67. “Spene – diss’ io - è uno attender certo
68. de la gloria futura, il qual produce
69. grazia divina e precedente merto.
70. Da molte stelle mi vien questa luce;
71. ma quei la distillò nel mio cor pria
72. che fu sommo cantor del sommo duce.
73. 'Sperent in te', ne la sua teodia
74. dice, 'color che sanno il nome tuo':
75. e chi nol sa, s'elli ha la fede mia?
76. Tu mi stillasti, con lo stillar suo,
77. ne la pistola poi; sì ch’io son pieno,
78. e in altrui vostra pioggia repluo”
79. Mentr’io diceva, dentro al vivo seno
80. di quello incendio tremolava un lampo
81. sùbito e spesso a guisa di baleno.
82. Indi spirò: “L’amore ond’ïo avvampo
83. ancor ver’ la virtù che mi seguette
84. infin la palma e a l’uscir del campo,
85. vuol ch’io respiri a te che ti dilette
86. di lei; ed emmi a grato che tu diche
87. quello che la speranza ti ‘mpromette”
88. E io: “Le nove e le scritture antiche
89. pongon lo segno, ed esso lo mi addita,
90. de l’anime che Dio s’ha fatte amiche.
91. Dice Isaia che ciascuna vestita
92. ne la sua terra fia di doppia vesta:
93. e la sua terra è questa dolce vita;
94. e ‘l tuo fratello assai vie più digesta,
95. là dove tratta de le bianche stole,
96. questa revelazion ci manifesta”
97. E prima, appresso al fin d'este parole,
98. 'Sperent in te' di sopr' a noi s'udì;
99. a che rispuoser tutte le carole.
100. Poscia tra esse un lume si schiarì
101. sì che, se ‘l Cancro avesse un tal
102. l’inverno avrebbe un mese d’un sol dì.
103. E come surge e va ed entra in ballo
104. vergine lieta, sol per fare onore
105. a la novizia, non per alcun fallo,
106. così vid’ io lo schiarato splendore
107. venire a’ due che si volgieno a nota
108. qual conveniesi al loro ardente amore.
109. Misesi lì nel canto e ne la rota;
110. e la mia donna in lor tenea l'aspetto,
111. pur come sposa tacita e immota.
112. “Questi è colui che giacque sopra ‘l
113. del nostro pellicano, e questi fue
114. di su la croce al grande officio eletto”
115. La donna mia così; né però piùe
116. mosser la vista sua di stare attenta
117. poscia che prima le parole sue.
118. Qual è colui ch’adocchia e s’argomenta
119. di vedere eclissar lo sole un poco,
120. che, per veder, non vedente diventa;
121. tal mi fec’ io a quell’ultimo foco
122. mentre che detto fu: “Perché t’abbagli
123. per veder cosa che qui non ha loco?
124. In terra è terra il mio corpo, e saragli
125. tanto con li altri, che 'l numero nostro
126. con l’etterno proposito s’agguagli.
127. Con le due stole nel beato chiostro
128. son le due luci sole che saliro;
129. e questo apporterai nel mondo vostro”
130. A questa voce l’infiammato giro
131. si quïetò con esso il dolce mischio
132. che si facea nel suon del trino spiro,
133. sì come, per cessar fatica o rischio,
134. li remi, pria ne l’acqua ripercossi,
135. tutti si posano al sonar d’un fischio.
136. Ahi quanto ne la mente mi commossi,
137. quando mi volsi per veder Beatrice,
138. per non poter veder, benché io fossi
139. presso di lei, e nel mondo felice! | |
Pagina 12