|
Inferno - Canto I
Con il I Canto dell'Inferno comincia la Divina Commedia di Dante Alighieri
di Firenze, che tratta le punizioni dei peccati nell'Inferno, la
purificazione dei vizi nel Purgatorio, la premiazione delle virtù nel
Paradiso. In questa prima parte l'autore presenta il proemio generale
dell'intera opera. Dante si trova smarrito in una selva oscura; tre belve
gli impediscono la salita al monte, dove splende il sole. In lontananza vede
l'ombra di Virgilio, che gli propone di guidarlo, attraverso l'Inferno ed il
Purgatorio, per affidarlo poi a Beatrice, che lo condurrà verso la salvezza,
in Paradiso. Dopo qualche titubanza, il Poeta accetta la proposta. |
|
A Dëvëjna Cummédjë
Opera virtuale di Gianni Latronico
Cànd I du 'Mbìërn
1. Ndò mmìënz du camëjnë dë nòstra vëjtë
2. jë m'acchiàbb andò na sèlvė a l'askëwrë
3. ca la dërètta sträta jérë ssëmmarrëjtë
4. O quand'à dëjscë quäl ér jé cowsa tòstë
5. kèssa sèlva salvàggë jàsprë e ffòrtë
6. ka 'ndò pënzìërë tòrnë la pajëwrë
7. tàndë jé amärë ca pìckë jé cchjù mmòrtë
8. mà pë pparlä du bbénė ca ngë acchjàbbë
9. vë vògghjë dëjscë l'òldë cowsë ca vëdìbbë
10. Ssìccë cùmë fòwë ca jë ddä trasìbbë
11. tànd'érë chëjn dë sùënnë a ccùdu pundë
12. ca la sträta bbònë jëjë abbandunàbbë
13. Mà na vòld arrëvät a lë pìët dë nu mòndë
14. pròpjë ò pùndë andò fërnëjë kèda vàddë
15. ca më jérë strëngëwtė u còrë dë pajëwrë
16. mëràbb ajjàld e vvëdìbb lë sëwa spàddë
17. éggiä vëstëwtë kë lë ràggë du pianèjtë
18. k'amménë drìttë a l'oldë k'ognè strätë
19. Tànnë la pajëwrë së calmòw në pìckë
20. k'andò u cùëst dù còr s'ér ascunnëwtë
21. a nott ca passàbb kë tànd afflëzzjòwnë
22. E cumè ccùdë ca ténë tànda préttë
23. appénë assëwtë da lu märë a la réjpë
24. s'aggëjrė à l'àcquë prëculòwsë e mméjrë
25. dassë l'ànëma mè k'angòrë scëja fuscénnë
26. s'aggërò a l'andrétë a mmërä a cùdu pàssë
27. ca nòn lassò mä ddä a nnëshëwnë vëjvë
28. Nòn érë manghë fatt a ttìëmb à abbëndàrmë
29. ca sùbbët më në shìbb kë la spjàggë dësèrtë
30. dassë ca u pét fèrm jér sémb u cchjù vvàshë
31. e vvédìbb quäsë àw prëngìpjë dė l'appìëttë
32. na lònza léggja légg e vvëlòwscja vëlòwscë
33. kë nnu pëjlë a cchjàzzë sòwpë àw crëdùzzë
34. e nnòn së në vulëja scëj kë nnànz a mmëjë
35. jànz tàndë më 'mbëdëj ndòw camëjnë mëjë
36. ca jë stëjė pë aggërä cchjù vvòldë la faccë
37. Cùd jérë u tìëmbë du prëngìpjë du matëjnë
38. e u sòwl së në nghianäv ajjàld kë lë stèddë
39. ca jérn kë jjìddë quann lu dëvëjnë amòwrë
40. muwètt pë pprëjmë a ckìëdë còwsë bbèllë
41. nmòdë da tënè mutëjv dé bbònë spërànzë
42. pë ckèda frùshkëlë kë la pédda rëpëzzätë
43. L'òwrë du tìëmbë e la dòlgja staggiòwnë:
44. mà nòn tàndë da nòn sénd pajëwr a la vìstë
45. dë nu ljòwnë ca së pjazzòw nnànz a mmëjë
46. më parëj ca pròpjë condrë dë mèj vënèssë
47. kë la cäpa jàld e kë nn'appëtëjt ndò cùërpë
48. tànd da pënzä ca u cchjù fòrt s'appajëwrë
49. E nna lëwpė ca dë tùttë lë bbrämë
50. sëmbrävë càrëkë tàndë jéra zèckë
51. ca ggjä a tànda ggénd jér fatt patìshë
52. Kèss më mëttètt tànda pajëwr ngùërpë
53. k'à vëdèrlë më facëjä vënë u trëmulìzzë
54. affìgnë a ppèrdë la spėrànz dà jaldèzzë
55. e ccùmè ccùdë ca sùbbëtë accattë
56. e arrëjvë u tìëmbë ca u fäscë pèrdë
57. ca lë pënzìėrë sëwë 'ndùttë chjàngë
58. Dassë më facètt la véstjë sénza päscë
59. ca vënénnëm à l'ėngòndr chjän chjänë
60. më spëngëj sòtt àw sòwlë ca strafàccë
61. Omméndr ca jë prëcëpëtävë abbàshë
62. nnànz a l'òcchjërë më vëdìbb d'arrëvä
63. a jjëwnë ca pù sulénzjë parëja mëwtë
64. Quànn u smëcciàbb mmìënz ò dësèrtë
65. "Àgghj piatätë dë mè - jërdàbb a jjìddë -
66. Cènga sì ssì o jòmbr o jòmmën sëkëwrë!"
67. Rëspunnètt:"Nòn sò jòmmën ca gjä fùbbë
68. e tùttë i parìëndë më jérnë dà Lumbàrdëjë
69. e ddë la pàtrjë manduwänë sëja jë ca lòrë
70. Nashìbbë sott'à Ggjùljë e dda crëjatèwrë
71. crëshìbb a Rròmë sott'àw bbùën Augùstë
72. a lë tìëmbë dë lë déjë fàlzë e bbuscjàrdë
73. Fùbb puwét e ccandàbb dë cùdu ggjùstë
74. fìgghjë dë l'Anghëjsë ca vënèttë da Tròjë
75. doppë k'a supèrbë Iliònnë fòw tùtta jàrsë
76. Mà tù pëcké tùërnë a ttùttë ssù latùërnë?
77. Pëcké nò nghjänë sòp ù mònd prëggjätë
78. ca jé prëngìpj e mmutëjvė d'ognè jjùstë?"
79. "Mò sì ttù cùdu Vërgìljë e kèda surgéndë
80. ca dësh paròl cumè jàcquë dë fëndänë?"
81. Llë rëspunnìbb a cäpa vàsh pë rëspìëttë
82. "Oj dė tùttë l'òldë puwétë anòwr e jjëlòrjë
83. mò m'àdda valè tutt cùd stùdj e l'amòwrë
84. ca m'hàva ffàttë cërcäjë u vulëwmë tëwë
85. Tëw sì u majèstrë mëjë e l'autòwrë mëjë
86. sëgnërë sì ssòwlë cùdë ca m'avà ddätë
87. cùd bèllë stëjlë ca m'hàva ffattë anòwrë
88. Vjätë è ttè ca m'hà fàttë turnëscjäjë:
89. sàlvëmë da jèddë famëwsë saggë
90. ca më fäscë trëmä vèjnë e ppùlzë"
91. "A ttë tė cunvìënë a ffäj n'òldu viàggë"
92. Rëspunnètt dòpp ca m'èr vìst 'nlàcrėmë
93. "Cë tù vùë assëjė da ssu pòstë salvàggë
94. dätė ca stà véstjë pë la quälë tëw jërëjtë
95. nò llàssa passä a nnëshéwn da ssà strätë
96. e ttàndë u 'mbëdìsh affìgnë ca l'accëjtë
97. e tténë na natëwra dassë tànda malvàggë
98. da nò rrëjèshë mäjë a jjènghjërsë la pànzë
99. e dopp mangjät tén cchjù fämë dë 'nnànzë
100. Tànd sò l'anëmäl ca lë fàscën da marëjtë
101. e chjù angòr hònna jéss affìgn ca u vèldrë
102. àdda vënëj e ll'àdda fä murëjë dë dëlòwrë
103. N'àdda jéss nutrëjt nè da tèrr nè da jèldrë
104. mà dà sapjénz da l'amòwrë e dò vërtëwtë
105. a swa nazziòwnë àdda jéss jìndr à ffèldrë
106. Dë kèda pàwr Itàljë àdda jéss a salvèzzë
107. pë la quälë murèttë la vèrgëna Jamìddë
108. Eurìëlë e Ttùrnë e Nnëjsë dë fërëjtë
109. Cùssë l'àdda caccjäjë da ognè ppajëjsë
110. affìgn ca l'àdda jéss shëttät ndò 'mbìërnë
111. pròpj da 'ndò apprëjmë la luwò l'ammìdjë
112. Pë kìëss pù bén tëw mò égghjë dëcìësë
113. ca më vìën apprìëss t'àgghja fä da wëjtë
114. tërànnëtë da quä vèrs u lùëkë atèrnë
115. andò tù hà séndë lë dëspërätë jërëjtë
116. hà vëdèj l'andëjkë spìrëtë dulìëndë
117. ca la sëconda mòrtë ognëwnë préjë
118. e hà vëdèj a kìëdë ca sò cundìëndë
119. andò u fùëkë ca spérënë dë vënëjë
120. ognè mmuméndë ndrà ggénd vëjätë
121. A la quälë pò sè tù hà vulèj nghjanä
122. ng'àdda jéss n'ànëma cchjù ddégnë
123. kë jjèdd t'àgghja lassäj àw dëstàckë
124. ca cùdë mbëratòwr ca ddä jjàld règnë
125. dät ca jë më rëbbëllàbb à sëwa lèggë
126. nò mmë vòl vëdè ndò u pajëjsë sëwë
127. Ndò tutt lë pùndë imbér e ddä règnë
128. ddä jé la sëwa cëttätë e u jàld séggë
129. oj vëjätë a ccùdë ca së jàcchjë ddä!"
130. E jjë a jjìddë:"O puwétë jë të préjë
131. pë ccùdu Ddëj ca tù nò ccanushìstë
132. pëcké jë fëwscë ssu mälë e ppéscë
133. ca tù më wëjdë ddä andò më sì dìttë
134. dassë ca jë vèjk la pòrt dë San Pìëtrë
135. e tùtt kìëdë ca dëjscë dassé ammurjätë
136. Tànn jìdd së muwètt e jë lë shìbb drétë |
La Divina Commedia
Opera virtuale di Gianni Latronico
Canto I dell'Inferno
1. Nel mezzo del cammin di nostra vita
2. mi ritrovai per una selva oscura
3. chè la diritta via era smarrita
4. Ah quanto a dir qual era è cosa dura
5. esta selva selvaggia e aspra e forte
6. che nel pensier rinnova la paura!
7. Tant'è amara che poco è più morte:
8. ma per trattar del ben ch'io vi trovai
9. dirò delle altre cose ch'i vò scorte.
10. Io non so ben ridir com'io v'entrai
11. tant'era pieno di sonno a quel punto
12. che la verace via abbandonai
13. Ma poi ch'i fui al piè d'un colle giunto
14. là dove terminava quella valle
15. che m'avea di paura il cor compunto
16. guardai in alto e vidi le sue spalle
17. vestite già de' raggi del pianeta
18. che mena dritto altrui per ogni calle
19. Allor fu la paura un poco queta
20. che nel lago del cor m'era durata
21. la notte ch'i passai con tanta piéta
22. E come quei che con lena affannata
23. uscito fuor del pelago alla riva
24. si volge all'acqua perigliosa e guata
25. così l'animo mio ch'ancor fuggiva
26. si volse a retro a rimirar lo passo
27. che non lasciò già mai persona viva
28. Poi ch'ei posato un poco il corpo lasso
29. ripresi via per la piaggia diserta
30. sì che 'l pié fermo sempre er'l più basso
31. ed ecco quasi al cominciar dell'erta
32. una lonza leggiera e presta molto
33. che di pel maculato era coverta
34. e non mi si partia d'innanzi al volto
35. anzi impediva tanto il mio cammino
36. ch'i fui per ritornar più volte volto
37. Temp'era dal principio del mattino
38. e 'l sol montava 'n su con quelle stelle
39. ch'eran con lui quando l'amor divino
40. mosse di prima quelle cose belle
41. sì ch'a bene sperar m'era cagione
42. di quella fera alla gaetta pelle
43. l'ora del tempo e la dolce stagione:
44. ma non sì che paura non mi desse
45. la vista che m'apparve d'un leone
46. Questi parea che contra me venesse
47. con la test'alta e con rabbiosa fame
48. sì che parea che l'aere ne temesse
49. ed una lupa che di tutte le brame
50. sembrava carca nella sua magrezza
51. e molte genti fe' già viver grame
52. questa mi porse tanta di gravezza
53. con la paura ch'uscia di sua vista
54. ch'io perdei la speranza de l'altezza
55. E quale è quei che volentieri acquista
56. e giugne 'l tempo che perder lo face
57. che 'n tutt'i suoi pensier piange s'attrista
58. tal mi fece la bestia sanza pace
59. che venendomi incontro a poco a poco
60. mi ripigneva là dove 'l sol tace
61. mentre ch'i ruinava in basso loco
62. dinanzi agli occhi mi si fu offerto
63. chi per lungo silenzio parea fioco
64. Quando vidi costui nel gran diserto
65. " Miserere di me - gridai a lui -
66. qual che tu sii od ombra od omo certo!"
67. Rispuosemi: "Non omo omo già fui
68. e li parenti miei furon lombardi
69. e mantovani per patria ambedui
70. Nacqui sub Julio ancor che fosse tardi
71. e vissi a Roma sotto 'l buono Augusto
72. al tempo delli dei falsi e bugiardi
73. Poeta fui e cantai di quel giusto
74. figliuol d'Anchise che venne da Troia
75. poi che 'l superbo Iliòn fu combusto
76. Ma tu perché ritorni a tanta noia?
77. Perché non sali il dilettoso monte
78. ch'è principio e cagiòn di tutta gioia?"
79. "Or se' tu quel Virgilio e quella fonte
80. che spandi di parlar sì largo fiume?"
81. Rispuos'io lui con vergognosa fronte
82. "O delli altri poeti onore e lume
83. vagliami 'l lungo studio 'l grande amore
84. che m'ha fatto cercar lo tuo volume
85. Tu se' lo mio maestro e 'l mio autore
86. tu se' solo colui da cu' io tolsi
87. lo bello stilo che m'ha fatto onore
88. Vedi la bestia per cu' io volsi:
89. Aiutami da lei famoso saggio
90. ch'ella mi fa tremar le vene e i polsi"
91. "A te convien tenere altro viaggio"
92. rispose poi che lacrimar mi vide
93. "Se vuo' campar d'esto loco selvaggio:
94. ché questa bestia per la qual tu gride
95. non lascia altrui passar per la sua via
96. ma tanto lo impedisce che l'uccide:
97. e ha natura sì malvagia e ria
98. che mai non empie la bramosa voglia
99. e dopo 'l pasto ha più fame che pria
100. Molti son gli animali a cui s'ammoglia
101. e più saranno ancora infin che 'l veltro
102. verrà che la farà morir con doglia
103. Questi non ciberà terra né peltro
104. ma sapienza amore e virtute
105. e sua nazion sarà tra feltro e feltro
106. di quella umile Italia fia salute
107. per cui morì la vergine Cammilla
108. Eurialo e Turno e Niso di ferute
109. Questi la caccerà per ogni villa
110. fin che l'avrà rimessa nello 'nferno
111. là onde invidia prima dipartilla
112. Ond'io per lo tuo me' penso e discerno
113. che tu mi segui ed io sarò tua guida
114. e trarrotti di qui per luogo etterno
115. ove udirai le disperate strida
116. vedrai li antichi spiriti dolenti
117. che la seconda morte ciascun grida
118. e vederai che son contenti
119. nel foco perché speran di venire
120. quando che sia alle beate genti
121. Alle qua' poi se tu vorrai salire
122. anima fia a ciò più di me degna:
123. Con lei ti lascerò nel mio partire
124. ché quello imperador che là su regna
125. perch'io fu' ribellante alla sua legge
126. no vuol che 'n sua città per me si vegna
127. In tutte parti impera e quivi regge
128. quivi è la sua città e l'alto seggio:
129. Oh felice colui cu' ivi elegge!"
130. Ed io a lui: "Poeta io ti riecheggio
131. per quello Dio che tu non conoscesti
132. acciò ch'io fugga questo male e peggio
133. che tu mi meni là dove or dicesti
134. sì ch'io veggia la porta di San Pietro
135. e color cui tu fai cotanto mesti"
136. Allor si mosse e io li tenni dietro |
Pagina 12