|
Inferno - Canto IX
Il IX Canto dell'Inferno mostra la
città di Dite, che si trova nel sesto cerchio dell'inferno, dove sono
puniti gli eretici e coloro che non credettero in Dio.
Virgilio dice a Dante di esservi stato un'altra volta, fino al
cerchio della Giudecca, per tirarne fuori uno spirito.
In cima alla torre infocata della cittadella dell'Inferno, all'improvviso,
appaiono le Furie tinte di sangue, cinte di idre verdastre e con chiome
di serpenti.
Virgilio spiega che sono le Erinni, che si lacerano il
petto, gridano e inutilmente invocano Medusa, perché faccia diventare
di pietra Dante. Finalmente, sulla palude fangosa, giunge il messo divino,
che cammina a piedi asciutti sulle torbide acque e rimprovera i diavoli,
che osano opporsi all'Onnipotente, nell'aprire le porte di Dite.
Questa somiglia a un'estesa pianura, come quella che si trova alla foce
del Rodano, ad Arles en Provence o a quella del golfo del Quarnaro,
al confine orientale d'Italia, dove il terreno è disseminato di tombe.
|
|
La Divina
Commedia
Opera Virtuale di Gianni Latronico
Cànd IX du 'Mbìërn
1. Cùdë këlòwr ca më tëngètt dafòrë dë vëltätë
2. vëdènn u cumandànd mëj turnä a la 'ndrétë
3. facètt sùbbëtë cambjä këlòwrë fìgnë a jjìddë
4. Attìënd së fërmò cumè jjëwn k'annasulèjscë
5. vìstë ca nòn putëjä mënä l'ùëcchjë a llùëgnë
6. kë l ' àrja gnòwrë e ckë la nègghja fòldë
7. "Fìgn a nëw n'àdda cunvënëj dë vèngë la wèrrë"
8. accumënzò:"cë nò m'ëngànn jìdd së prësëndòw!
9. E nnëw ammà rësìst affìgn k'arrëjv quä vëcëjnë"
10. Jë vëdìbbë bbùënë cùmë jìddë cumugghjòw
11. l'accumënzä kë l'òldë ca dòpp arrëvòw
12. ca ngë fòrnë paròlë dëvèrsë da lë prëjmë
13. mà kìëssë më facèrnë appawrä u stèssë
14. pëcké jë dëj cchjù mbortànzë dë ccè
15. ccà Vërgìljë më vulëja dëjscë a mmëjë
16. "A ckèssa pòndë dë la trista cònghë
17. nò shènn abbàshë mä qualkëwnë dù lìmbë
18. ca shkìtt kë ppénë ténë a spërànza cjònghë?"
19. Ssà dumàndë facìbbë jë e jjìddë:"Raraméndë
20. succétë " më rëspunnèttë " ca dë nëw
21. qualkëwn fäscë u camëjnë ca stòwkë facénn jë
22. Jé vërdätë ca l'òlda vòld jë vënìbbë cquä bàshë
23. custrèttë da kèda mäca crudèjlë d ' Eritòwnë
24. ca facëja turnä 'nvëjt lë spìrd dannätë dù mbìërnë
25. Da pìcca tìëmbë jérë la càrna mèj a la nëwtë
26. quànn jèddë më facèttë trasë ndò kèda muràgghjë
27. kë ttràrnë dafòrë nu spìrd dù cìërchjë dà gjudèckë
28. Cùdë jé u cchjù vvàshë pùndë e u cchjù skëwrë
29. e u cchjù llundänë daw cìëlë ca tùttë aggëjrë:
30. bbèn saccë u camëjn e nnë pùëtë stä sëkëwrë
31. Ssù pandänë k'amménë na pùzza fëténdë
32. chjëwtë tutt'attùrnë la cëtäta duléndë
33. andò nëw nòn putëjmë trasëj sénz'ëjrë"
34. E jaldrë dëcèttë: ma nòw tëgnë a mmëndë
35. pù fattë ca m'avëj tuttë l'ùëcchjë attërätë
36. a la jàlda torrë kë la cëjma fërvéndë
37. andò a nnù pùndë fòrnë sùbbëtë drèttë
38. trè fùrjë mbranätë tùttë 'nzuppätë dë sàgnë
39. ca dë fèmmënë tënìjnë cùërpë e ttràpëlë
40. dë sìërpë tùttë vèrdë tënìjnë lë cìndë
41. e ssìërpë kërnëwtë tënìjnë pì capìddë
42. da lë quälë tùttë la cäpë jérë cëngëwtë
43. E jjìddë ca canushëjë bùënë kìëdë sèrvë
44. dë la rëggëjnë dë lu chjàndë atèrnë
45. "Wàrdë - më dëcèttë – lë fëròwscë Erìnnë
46. Kèssë jé a Mèggéra lagnòwsë quànn càndë
47. kèdë ca chjàngë da la déstrë jé Alèttë
48. Tesìfën stä mmìënz" e tànn ammutëscèttë
49. Ognè jjëwn kë l'ògnë së rashkävë u pìëttë
50. vatténnësë kë lë mänë e jjërdànn dassë fòrtë
51. ca jë më strëngìbbë àw puwétë pë ssuspìëttë
52. "Vënèss a Mèdëwsë: dassë l'àmma fä a pëtàzzë"
53. jërdàvënë tùttë quàndë mërànnë kë ssòttë
54. "ca nò putìmmë dë l'assàldë dëTèséj fä mënnéttë"
55. "Vuëldëtë a la ndrétë e ttìënë l'òcchjërë achjëwsë
56. ca cë së fäscë vëdèj u Gorgònë e ttëw u mëjrë
57. sùënnë sarëja pë ttè dë turnä ddä jjàldë!"
58. Dassë dëcèttë u mèstrë : e jjìddë stèssë
59. m'aggëròw e nòn së fëdòw shkìtt dì män mèjë
60. mà kë lë sòw stèssë l'òcchjërë më chjudèttë
61. O vëw ca tënëjtë u cërvìëddë a pòstë
62. mërätë a la duttrëjnë ca quä s'ascònnë
63. sottë a lu vëlämë dë lë vèrsë stränë!
64. Eggjä vënëj kë ssòwp a kèdd àcqua jòndë
65. u fracàss dë nu sùënë chjëjnë dë spamëndë
66. pù quälë trëmàvënë tutt'e ddò lë spòndë:
67. nòn dëversaméndë fàttë ca dë nu vìëndë
68. furjénd kë lë callacëjn dë curréndë cundràrjë
69. k'attaccòrnë la sèlvë e ssénza mbëdëméndë
70. lë pënnëjscë shcattë vàttë e pòrtë dafòrë
71. vä nnànzë chjëjnë dë pòlvë e ddë supèrbjë
72. e ffäscë fëwscë a lë péquërë e a lë pastëwrë
73. Më lëbbëròw l'òcchjërë e ddëcèttë:"Attìëndë
74. japrë l'òcchjërë sòpë a kèda shkëwm andëjkë
75. andò cùdu fëwmë ménë cchjù ffòrtë
76. Cumë lë ränë kë nnànzë a la nëmëjca
77. sèrpë ndò l'àcquë së në fùscënë tùttë quàndë
78. affìgnë k'arrìvënë a ttuccä tèrrë ownëjtë
79. dassë vëdìbbë jë cchjù ddë mìll ànëmë dëstrùttë
80. méndrë ca fuscìvënë nnànz a jjëwnë k'a la ppétë
81. passävë u Stìggë kë lë chjàndë lë pìëtë assùttë
82. Da la fàccë së luwävë cùdu sëjvë jëràssë
83. ammënànnë a mangëjnë nnànzë spìssë
84. e shkìtt dë cùdu fastìdjë parëja cuscëtàrsë
85. M'addunàbb sùbbët ca jérë mannätë da ngìëlë
86. e më rëwulgìbb ò mèstrë e jìdd më facètt sègnë
87. dë stàrmënë tranguìllë e ddë fä l'ënghëjnë
88. Oj quàndë më parëj chjëjnë dë ssëddègnë!
89. Vënèttë a la pòrtë e ckë nnù vìgnë zënìnnë
90. l'aprèttë sénza nëshëwnë
'mbëdëméndë
91. "Oj caccjätë dàw cìëlë ggënda dëspëttòwsë"
92. accumënzòw jìdd sòwp a l'orrìbbëlë scälë
93. "Da ndò vë vénë a vvëw tùttë kèss'àldarìggjë?
94. Pëcké vë 'ngapunëjtë condrë kèda vulundätë
95. a la quälë nòn pòtë mangäj u cèrtë fëjnë
96. e cca cchjù vvòldë v'hà ccrëscëwtë dëlëwrë?
97. A ccè ssèrvë a shëj còndrë àw dëstëjnë?
98. Cèrbërë vùëstrë cë së l'arrëcòrdë bbùënë
99. ca tén angòr jagnarìëdd e jjavàzz sénza pëjlë
100. Dòppë së në scèttë andò kèda sträta jòndë
101. e sënzë rëvòlgërn a paròl në facètt capìshë
102. ca tënëj còwsë bbèn cchjù urgìëndë da fäj
103. dë cùdu cùgnë ca së jérë mëjsë kë nnànzë
104. e nnëw jalzàmmë u pétë vèrsë la tèrrë
105. sëkëwrë e ccèrtë dòppë lë paròlë sàndë
106. Trasìmmë dajìndr sénza fä anghëwna wèrrë
107. e jjë ca tënëj tànda dësëdèrjë dë prëbbësäj
108. ccè ccà 'ngérë ddä jjìndrë a ckèda furtèzzë
109. cùmë trasìbbë l'ùëcchjë dajìndrë ammënàbbë
110. e vvèjkë a ognè mmänë na jërànna cambàgnë
111. chjèjnë dë dëlòwrë e ddë tànda turmìëndë
112. Dassë cùmë a Jjàrlë ndò së jàcchjë u Ròdënë
113. dassë cùmë a Ppòlë vëcëjnë a lu Quarnärë
114. ca chjëwtë l'Itàljë e lë sëwa cunfëjnë abbàgnë
115. fascënë lë sëbbùlkë tùttë lë tërrénë cangjàndë
116. dassë fàcìënë cquä da ognè vvànnë
117. shkìttë ca u pòstë jérë cchjù amärë
118. ca mmìënz lë tòmb ngérn tàndë vàmbalénzë
119. 'ndra lë quälë jérnë dassë tùttë appëzzëcätë
120. ca u fìërr càll nòn pòt éss angòr cchjù fërvëndë
121. Tùttë lë lòrë cupìërchjë jérn ssëbbuldätë
122. e ddà fòrë assìjënë dassë ffùërtë lamìëndë
123. ca ngérnë tàndë miseràbbëlë e affënnëwtë
124. E jjë: "Wè u Mèstrë quälë so ckìëdë ggéndë
125. ca stònn sëppëllëjtë dajìndrë a ckìëdë càshë
126. e ssë fàscënë sèndë kë lë suspëjrë dulìëndë?"
127. E jjìddë a mmë: "Cquä stònnë l'èrèsjàrkë
128. kë lë lòrë amëjscë d'ognè sséttë e assä
129. cchjù ccà nòn crëjtë sò lë tòmbë càrëkë
130. Pärë kë ppärë sò cquä sëppëllëjtë
131. e lë munumìëndë sò cchjù o mèjnë càllë"
132. E dòppë k'a la mäna déstrë së fòw aggërätë
133. passàmmë mmìëmz a martìrjë e jàldë spàldë
|
La Divina
Commedia
Opera Virtuale di Gianni Latronico
Canto IX dell'Inferno
1. Quel color che viltà di
fuor mi spinse
2. veggendo il duca mio tornare in volta
3. più tosto dentro il suo nuovo ristrinse
4. Attento si fermò com'uom che ascolta
5. chè l'occhio no 'l potea menare a lunga
6. per l'aer nero e per la nebbia folta
7. "Pure a noi converrà vincer la pugna"
8. cominciò ei "se non…tal ne s'offerse!
9. O quanto tarda a me ch'altri qui giunga!"
10. Io vidi ben sì com'ei ricoperse
11. lo cominciar con l'altro che poi venne
12. che fûr parole alle prime diverse
13. ma non di men paura il suo dir dien
14. perch'io traeva la parola tronca
15. forse a peggior sentenzia ch'e non tenne
16. "In questo fondo della trista conca
17. discende mai alcun del primo grado
18. che sol per pena ha la speranza cionca?"
19. Questa question fec'io E quei: "Di rado
20. incontra" mi rispose "che di nui
21. faccia il cammino alcun per quale io vado
22. Vero è ch'altra fiata qua giù fui
23. congiurato da quella Eriton cruda
24. che richiamava l'ombre a' corpi sui
25. Di poco era di me la carne nuda
26. ch'ella mi fece entrar dentro a quel muro
27. per trarne un spirto del cerchio di Giuda
28. Quell'è il più basso loco e il più oscuro
29. e il più lontan dal ciel che tutto gira
30. ben so il cammin però ti fa sicuro
31. Questa palude che il gran puzzo spira
32. cinge d'intorno la città dolente
33. u' non potemo omai senz'ira"
34. Ed altro disse: ma non l'ho a mente
35. però che l'occhio m'avea tutto tratto
36. vêr l'alta torre alla cima rovente
37. dove in un punto furon dritte ratto
38. tre furie infernal di sangue tinte
39. che membra femminine avevano ed atto
40. e con idre verdissime eran cinte
41. serpentelli e ceraste avean per crine
42. onde le fiere tempie erano avvinte
43. E quei che ben conobbe le meschine
44. della regina dell'eterno pianto
45. "Guarda - mi disse - le feroci Erine
46. Questa è Megera dal sinistro canto
47. quella che piange dal destro è Aletto
48. Tesifone è nel mezzo" e tacque a tanto
49. Con l'unghie si fendea ciascuna il petto
50. batteansi a palme e gridavan sì alto
51. ch'io mi strinsi al poeta per sospetto
52. "Venga Medusa sì il farem di smalto"
53. gridavan tutte riguardando in giuso
54. "mal non vengiammo in Teseo l'assalto"
55. "Volgiti indietro e tien lo viso chiuso
56. chè se il Gorgon si mostra e tu il vedessi
57. nulla sarebbe del tornar mai suso"
58. Così disse il maestro: ed egli stessi
59. mi volse e non si tenne alle mie mani
60. che con le sue ancor non mi chiudessi
61. O voi che avete gl'intelletti sani
62. mirate la dottrina che s'asconde
63. sotto il velame degli versi strani!
64. E già venìa su per le torbid'onde
65. un fracasso d'un suon pien di spavento
66. per cui tremavan ambedue le sponde
67. non altrimenti fatto che d'un vento
68. impetuoso per gli avversi ardori
69. che fier la selva e senza alcun rattento
70. li rami schianta abbatte e porta fuori
71. dinanzi polveroso va superbo
72. e fa fuggir le fiere e li pastori
73. Gli occhi mi sciolse e disse: "Or drizza il nerbo
74. del viso su per quella schiuma antica
75. per indi ove quel fummo è più acerbo"
76. Come le rane innanzi alla nimica
77. biscia per l'acqua si dileguan tutte
78. fin ch'alla terra ciascuna s'abbica
79. vid'io più di mill'anime distrutte
80. fuggir così dinanzi ad un ch'al passo
81. passava Stige con le piante asciutte
82. Dal volto rimoveva quell'aer grasso
83. menando la sinistra innanzi spesso
84. e sol di quell'angoscia parea lass
85. Ben m'accorsi ch'egli era del ciel messo
86. e volsimi ala maestro e quei fe' segno
87. ch'io stessi cheto ed inchinassi ad esso
88. Ahi quanto mi parea pien di disdegno!
89. Venne alla porta e con una verghetta
90. l'aperse che non ebbe alcun ritegno
91. "O cacciati del ciel gente dispetta"
92. cominciò egli in su l'orribil soglia
93. "Ond'esta oltracotanza in voi s'alletta?
94. Perché ricalcitrate a quella voglia
95. a cui non puote il fin mai esser mozzo
96. e che più volte v'ha cresciuta doglia?
97. Che giova nella fata dar di cozzo?
98. Cerbero vostro se ben vi ricorda
99. ne porta ancor pelatoil mento e il gozzo"
100. Poi si rivolse per la strada lorda
101. e non fe' motto a noi ma fe' sembiante
102. d'uomo cui altra cura stringa e morda
103. che quella di colui che gli è davante
104. e noi movemmo i piedi in vêr la terra
105. sicuri appresso le parole sante
106. Dentro v'entrammo senza alcuna guerra
107. ed io ch'avea di riguardar desϊo
108. la condizion che tal fortezza serra
109. com'io fui dentro l'occhio intorno invio
110. e veggio ad ogni man grande campagna
111. piena di duolo e di tormento rio
112. Sì come ad Arli ove il Rodano stagna
113. sì come a Pola presso del Quarnaro
114. che Italia chiude e suoi termini bagna
115. fanno i sepolcri tutto il loco varo
116. così facevan quivi d'ogni parte
117. salvo che il modo v'era più amaro
118. chè tra gli avelli fiamme erano sparte
119. per le quali eran sì del tutto accesi
120. che ferro più non chiede verun'arte
121. Tutti gli lor coperchi eran sospesi
122. e fuor n'usciva sì duri lamenti
123. che ben parean di miseri e d'offesi
124. Ed io: "Maestro quai son quelle genti
125. che seppellite dentro da quell'arche
126. si fan sentir con gli sospir dolenti?"
127. Ed egli a me: "Quei son gli eresiarchi
128. co' lor seguaci d'ogni setta e molto
129. più che non credi son le tombe carche
130. Simile qui con simile è sepolto
131. e i monumenti son più e men caldi"
132. E poi ch'alla man destra si fu volto
133. passammo tra i martiri e gli alti spaldi
|
Pagina 28