A DËVËJNA CUMMÈDIË 'NDJALÈTT FRANNËNÈJS
dë Gianni Latronico
http://www.fotocreando.it/divinacommedia.php

La Divina Commedia

Opera virtuale di Gianni Latronico

Cànd XIII du 'Mbìërn

1. Nò jjérë angòrë da ddä Nèssë arrëvätë
2. quànn në ‘mbusquàmm andò na furéstë
3. ca da nëshëwnu lëmëtòwnë jéra sëgnätë
4. Màng na frònna vèrd mà dë këlòr gnëwrë
5. nëshëwn zaccòn drìtt ma ndùërt e stùërtë
6. nëshëwn frùtt ngér mà spëjnë vëlënòwsë:
7. nòn ténënë cafòrchj dassë stèrnë e stòrtë
8. kìëdë véstjë salvàggë ca ténënë a jjòdië
9. lë tèrrë culdëwätë frà Cècënë e Ccunétë
10. Cquä fàscënë lë nètërë lë bbùttë Arpëjë
11. ca caccjòrnë da lë Stròfëdë lë Trujänë
12. kë l'ammënàzzë dë n'òldu wäj angòrë
13. Ténën shìëdd apèrtë cùëdd e fàccë umänë
14. pìët kë l'ògnë lùëgnë e pènn sòp la véndrë
15. fàscën lamìëndë sòwp a kìëdd àrvë stränë
16. E u bùën mèstr:"Prëjm ca cchjù t'addìndrë
17. hà sapèj ca të jàcchj ‘ndò u sëcònd gërònë-
18. m'accumënzòw a ddëjscë - e ‘ngjà rëstäjë
19. méndrë vìënë andò l'orrìbbëlë sabbjòwnë
20. mà rëwardët bùën dassë vëjdë còws brùttë
21. k'hònna luwä ognè ffèjtë a lë mëja paròlë"
22. Jë sëndëj da ognè vvànnë assëj lamìëndë
23. sénz putè vëdèj la génd ca lë facëja séndë
24. e pë kìëss tùtt trëmëlànn m'ammundàbbë
25. Jë crèjtë ca jìdd crëdèttë ca jë crëdèssë
26. ca tàndë vòsh assèssën da kìëd zacchëwnë
27. da pàrt dë géndë k'a nnëw s'ascunnèssënë
28. Pë ckìëss dëcètt u mèstrë: "Cë tù spìëzzë
29. anguàlké fràskë d'anghëwnë dë ssë chjàndë
30. i pënzìërë ca tìën së n'hònn assëj da ‘ngäpë
31. Tànn ammënàbbë në pìckë la mäna nnànzë
32. spëzzàbb nu zìpp zënìnn da n'àrv dë prëwnë
33. e u fùstë jërdòw: "Pëcchè më schjàndëjscë?"
34. E ddòpp ca u sàgnë s'érë tùttë gnuruquätë
35. accumënzò arrét a dëjsh:"Pëcké më shìërpë?
36. Nòn tìën në pìck dë piatätë ‘ndò l'àlma tòw?
37. Fùmm jùëmën e mò sëjm dëvëndät stìërpë
38. e a mäna tò avèss jéss në pìck chjù dëlëcätë
39. cë nëw fùssëmë stätë jànëmë dë sìërpë"
40. Cumè quànn da nu tëzzòwn vèrd vruscjätë
41. da jëwnë dë lë cäpë ca da l'òldë së laméndë
42. e shkattëscèjscë cù vìënd ca pàss e së në vä
43. dassëjk da la skèggja ròttë assìjnë awnëjtë
44. paròlë e sàgnë e kë ckìëss lassàbb la cëjmë
45. cadè e rumanìb cumè jòmmën tëmurëwsë
46. "Cë jìddë avèssë putëwtë crèjtë prëjmë -
47. rëspunnèttë lu mja sàggë - jànëmë affèjsë
48. ccè ck'ha vvìstë fìgnë andò l'Enèjda mèjë
49. nòn avrèssë vèrsë dë tèjë la mäna stèjsë
50. mà la còwsë dassë ‘ngrèdìbbëlë më facèttë
51. ajzzàrlë a nn'azjòwnë k'a mmë stèssë pèjsë
52. Mò më l'hà dëjscë cë tù fùstë dassë ‘nvécë
53. dë n'amméndë la tëwa jëlòrjë rëmbrèshkë
54. ddä sòpë ‘ndò cùd mùnn ‘ndò àdda turnäjë"
55. E l'àrvë: "K'a parulédda dòlgë ssë m'attëjrë
56. ca jë nò pòzz stä cìtt e nò v'àdda dëspjacèjë
57. cë jë m'abbéndë në pìckë quä a raggjunäjë
58. Jë sò ccùdë ca tënìbbë tutt'e ddò lë chjäjë
59. dù còr dë Fëdërëjk sëcònd e ca l'aggëràbbë
60. sërrànn e ddëssërrànnë kë ttànda dulgèzzë
61. k'allundanàbb a tùtt quànd dò sëw sacrétë
62. purtànn fèjtë a ssù mëstìërë dassë dëlëcätë
63. tànd ca jë ‘ngë rëmëttìbb u sùënn e lë fòrzë
64. L'ammìdjë ca mä e ppò mä luwò dò régnë
65. dë Césërë l' òcchjërë kë lë puttanìzzjë
66. mòrtë këmëwn e ddë tùttë lë còrtë vìzzjë
67. avvambòw còndrë dë mèjë l'ànëmë tùttë
68. e lë ‘mbuquät ‘nfjammòrn dassë Augùstë
69. ca fòrn cundìënd a fä dëvëndä lùtt l'anòrë
70. L'ànëma mèj kë ssëddëgnëwsë jùstë
71. crëdénn kë la mòrt dë scafëwscë ù sdègnë
72. facètt a mmë ‘ngjust còndrë dë mè gjustë
73. Pë lë nòvë radëjscë dë ssà chjàndë
74. jë v'aggjëwrë ca mä e pò mä rumbìbb fèjtë
75. a lu mëja sëgnòwr ca fò d'anòwr ssë dègnë
76. E ccë qualkëwn dë vëw ‘ndòw mùnn tòrnë
77. àdda purtä këmbùërt a la mamòrjë ca stäjë
78. angòrë cù còlpë ca l'ammìdjë llë dèttë!"
79. Aspëttòw në pìckë e ppò:"Ggjä ca stä cìttë -
80. dëcètt lu puwét a mëj - nò përdénn l'òwrë
81. mà pàrl e addumànnël ccè cchjù të pjäscë"
82. Tànnë jë a jjìdd: "Addummànn tùë angorë
83. dë ccè cca tùë pìënz ca më pòtë suddësfäjë
84. ca jë nòn putrèss tànd jé la pjatätë ca tégnë"
85. Pë kìëss accumënzò:"Cë l'òmmën t'àdda fä
86. libbraménd ccè cca ‘ngë tìën tànd ‘ngùërpë
87. spìrdë ‘ngarcërätë mò tù n'hà fä u fajòwrë
88. dë spjajàrn a nnëw cùmë l'ànëmë s'attàckë
89. andò ssë nòtërë e nn'ha dëjscë cë tùë pùëtë
90. cë qualkëwn dë ssë zèppër rjèsh a luwàrsë"
91. Tànn jìdd ammënò vìënd dàw fùst e dòppë
92. cùdë vìëndë së trasfurmò ‘ndò ssa vòwscë:
93. "Kë pìck paròlë v'àdda jéss dät na rëspòstë
94. Quànnë së sëpärèjscë l'ànëma fëròwscë
95. dò cùërp andò jèdda stèss së jé spëzzätë
96. Mënòssë la mànnë a la sèttëma fòwscë
97. Cätë andò la sèlvë sénza shèltë dë pàrtë
98. mà ddä ndò l'amménë la sëwa fërtëwnë
99. Cquä pìgghjë cumè u jëränë dë bbjädë
100. Crèsh cùm jëramègn e chjànda sëlvéstrë
101. l'Arpëj pascénnës pòj dë lë sëwa frùnnë
102. fàscënë mäl e ò dëlòwr fàscënë fënéstrë
103. Cùm l'òld àmma vënë kë lë nùëstr cùërpë
104. mà l'àlma nòstrë àdda rëstä a la nëwtë
105. pëcké nò jé gjust d'avè ccè ccà jëwn së lévë
106. Cquä l'àmma strascënä e andò la trìstë
107. sèlvë hònna jéss lë nùëstrë cùërpë appëjsë
108. ognëwn a l'àrvë dë l'àlma sòwa muléstë"
109. Nëw stìmmë angòr vëcëjnë a ckèda cèrsë
110. pënzànn ca nnë vulèss dëjscë jàldrë còwsë
111. quànn fùmmë spamëndätë da nu frajàssë
112. pròpjë cumè ccùdë ca d'arrëväjë
113. sénd u pùërkë e la càccë a la sëwa pòstë
114. ca séndë lë véstjë e mmovërsë lë fràskë
115. E mò vëdëm dëw arrëvä dò cùëst nùëstrë
116. tùtt a l'anëwt e rashkätë fuscénn ssë fòrtë
117. ca dë la sèlvë spëzzàvënë ognè ffràskë
118. Cùdë kë nnànzë: "Mò vìënë vìënë mòrtë!"
119. E l'òldë ca lë parëja d'abbëndàrsë assäjë
120. jërëdäv: "Länë dassë nòn fòrnë vëlòwscë
121. lë jàmmër tò a la ggjòstr andòw Tòppë!"
122. e dòpp ca fòrsë së stangò a shë dë fòddë
123. facèrn dë sé stèss e dë fògghj nù varòwnë
124. Kë ddrétë a llòrë jérë la sèlvë chèjnë
125. dë càgnë gnuruquät bramòws e ffurjéndë
126. cùmë jéssënë lë cänë appénë sò scatenätë
127. A cùd ca s'acquattò l'azzannòrn kì dìëndë
128. e u shcangaròrnë a ppìëzzë e a ppëtàzzë
129. po' së në scèrn purtànnës l'òssër dulìëndë
130. Tànn la mëja scòrtë më pëgghjò kë mmänë
131. e m'ëndrëzzò ò varòn dë fràsk ca chjangëjë
132. kë lë fërëjtë sanguënàndë ma ënutëlméndë
133. "O Ggiaquëmë – dëcëj – dë Sand'Andrèjë
134. a ccè tt'è ssërvëwtë a ffàrtë dë mè skèrmë?
135. Cè còlp tégnë jë dë la twa vëjta culpèvëlë?"
136. Quànn u mèstrë fò vëcëjnë a jjìddë fèrmë
137. dëcètt: "Cë fùst ca pë tànd vànnë ‘ngëjmë
138. shùrscë cù sàgnë nu stracùrs ssë duléndë?"
139. E jjìddë a nnëw: "O jànëmë k'arrëvätë
140. mò avëjta vëdèjë u stràzzjë dësunéstë
141. k'ha ssëparätë dassë lë frùnnë mèjë
142. accugghjìtëlë a lë pìëtë dë la trista céstë
143. Jë fùbb dë la cëtät dë Fërénz ndò Battìstë
144. cambjò u prëjm patrëwn e jjé pë cchìëssë
145. ca sémbë kë l'àrta sòw l'àdda fä trìstë
146. e cë nò fòss ca sòp u Pònd Vécchj a l'Arnë
147. réstë angòrë dë jìddë anghëwna vìstë
148. kìëdë cëtadëjnë ca po' a frabbëcòrnë
149. sòwp a la cènër ca d'Attëlë rumanèttë
150. 'avìjna jéssë fàttë fatëjä ënutëlméndë
151. Jë facìbb a mè stèss fòrk dì cäsërë mèjë"

La Divina Commedia

Opera virtuale di Gianni Latronico

Canto XIII dell'Inferno

1. Non era ancor di là Nesso arrivato
2. quando noi ci mettemmo per un bosco
3. che da nessun sentiero era segnato
4. Non fronde verdi ma di color fosco
5. non rami schietti ma nodosi e involti
6. non pomi v'eran ma stecchi con tosco
7. Non han sì aspri sterpi né sì folti
8. quelle fiere selvagge che in odio hanno
9. tra Cecina e Corneto i luoghi colti
10. Quivi le brutte Arpie lor nido fanno
11. che cacciàr delle Strofade i Troiani
12. con tristo annunzio di futuro danno
13. Ale hanno late e colli e visi uman
14. piè con artigli e pennuto il gran ventre
15. fanno lamenti in su gli alberi strani
16. Lo buon maestro: "Prima che più entre
17. sappi che se' nel secondo girone"
18. mi cominciò a dire "e sarai mentre
19. che tu verrai nell'orribil sabbione
20. Però riguarda bene e sì vedrai
21. cose che torrìen fede al mio sermone"
22. Io sentia da ogni parte traer guai
23. e non vedea persona che il facesse:
24. per ch'io tutto smarrito m'arrestai
25. I' credo ch'ei credette ch'io credesse
26. che tante voci uscisser tra que' bronchi
27. da gente che per noi si nascondesse
28. Però disse il maestro: "Se tu tronchi
29. qualche fraschetta d'una d'este piante
30. li pensier c'hai si faran tutti monchi"
31. Allor porsi la mano un poco avante
32. e colsi un ramicel da un gran pruno
33. e il tronco suo gridò: "Perché mi schiante?"
34. Da che fatto fu poi di sangue bruno
35. ricominciò a gridar: "Perché mi scerpi?
36. Non hai tu spirto di pietade alcuno?
37. Uomini fummo ed or sem fatti sterpi
38. ben dovrebb'esser la tua man più pia
39. se state fossim' anime di serpi"
40. Come d'un stizzo verde che arso sia
41. dall'un de' capi che dall'altro geme
42. e cigola per vento che va via
43. sì della scheggia rotta usciva insieme
44. parole e sangue ond'io lasciai la cima
45. cadere e stetti come l'uom che teme
46. "S'egli avesse potuto creder prima"
47. rispose il savio mio "anima lesa
48. ciò c'ha veduto pur con la mia rima
49. non avrebbe in te la man distesa
50. ma la cosa incredibile mi fece
51. indurlo ad opra che a me stesso pesa
52. Ma dilli chi tu fossi sì che in vece
53. d'alcuna ammenda tua fama rinfreschi
54. nel mondo su dove tornar gli lece"
55. E il tronco: "Sì con dolce dir m'adeschi
56. ch'io non posso tacere e voi non gravi
57. perch'io un poco a ragionar m'inveschi
58. Io son colui che tenni ambo le chiavi
59. del cor di Federico e che le volsi
60. serrando e disserrando sì soavi
61. che dal segreto suo quasi ogni uom tolsi
62. fede portai al glorïoso ufizio
63. tanto ch'io ne perdei lo sonno e i polsi
64. La meretrice che mai dall'ospizio
65. di Cesare non torse gli occhi putti
66. morte comune e delle corti vizio
67. infiammò contra me gli animi tutti
68. e gl'infiammati infiammâr sì Augusto
69. che i lieti onor tornâro in tristi lutti
70. L'animo mio per disdegnoso gusto
71. credendo col morir fuggir disdegno
72. ingiusto fece me contra me giusto
73. Per le nuove radici d'esto legno
74. vi giuro che giammai non ruppi fede
75. al mio signor che fu d'onor sì degno
76. E se di voi alcun nel mondo riede
77. conforti la memoria mia che giace
78. ancor del colpo che invidia le diede"
79. Un poco attese e poi: "Da ch'ei si tace"
80. disse il poeta a me "non perder l'ora
81. ma parla e chiedi a lui se più ti piace"
82. Ond'io a lui: "Domanda tu ancora
83. di quel che credi che a me satisfaccia
84. ch'io non potrei tanta pietà m'accora"
85. Però ricominciò: "Se l'uom ti faccia
86. liberamente ciò che il tuo dir prega
87. spirito incarcerato ancor ti piaccia
88. di dirne come l'anima si lega
89. in questi nocchi e dinne se tu puoi
90. s'alcuna mai da tai membra si spiega"
91. Allor soffiò lo tronco forte e poi
92. si convertì quel vento in cotal voce:
93. "Brevemente sarà risposto a voi
94. Quando si parte l'anima feroce
95. dal corpo ond'ella stessa s'è disvelta
96. Minòs la manda alla settima foce
97. Cade in la selva e non l'è parte scelta
98. ma là dove fortuna la balestra
99. quivi germoglia come gran di spelta
100. surge in vermena ed in pianta silvestra
101. l'Arpie pascendo poi delle sue foglie
102. fanno dolore ed al dolor finestra
103. Come l'altre verrem per nostre spoglie
104. ma non però ch'alcuna sen rivesta:
105. ché non è giusto aver ciò ch'uomo si toglie
106. Qui le strascineremo e per la mesta
107. selva saranno i nostri corpi appesi
108. ciascun al prun dell'ombra sua molesta"
109. Noi eravamo ancora al tronco attesi
110. credendo ch'altro ne volesse dire
111. quando noi fummo d'un romor sorpresi
112. similmente a colui che venire
113. sente il porco e la caccia alla sua posta
114. ch'ode le bestie e le frasche stormire
115. Ed ecco duo dalla sinistra costa
116. nudi e graffiati fuggendo sì forte
117. che della selva rompièno ogni rotta
118. Quel di nanzi: "Ora accorri accorri morte!"
119. E l'altro a cui pareva tardar troppo
120. gridava: " Lano sì fûro accorte
121. le gambe tue alle giostre del Toppo"
122. e poiché forse gli fallia la lena
123. di sé e d'un cespuglio fece groppo
124. Di retro a loro era la selva piena
125. di nere cagne bramose e correnti
126. come veltri che uscisser di catena
127. in quel che s'appiattò miser li denti
128. e in quel dilacerâro a brano a brano
129. poi sen portâr quelle membra dolenti
130. Presemi allor la mia scorta per mano
131. e menommi al cespuglio che piangea
132. per le rotture sanguinanti invano
133. "O Jacomo" dicea "da Sant'Andrea
134. che t'è giovato di me fare schermo?
135. Che colpa ho io della tua vita rea?"
136. Quando il maestro fu sopr'esso fermo
137. disse: "Chi fusti che per tante punte
138. soffi con sangue doloroso sermo?"
139. E quegli a noi: "O anime che giunte
140. siete a veder lo strazio disonesto
141. c'ha le mie fronde sì da me disgiunte
142. raccoglietele al piè del tristo cesto
143. Io fui della città che nel Batista mutò
144. il primo patrono ond'ei per questo
145. sempre con l'arte sua la farà trista
146. e se non fosse che in sul passo d'Arno
147. rimane ancor di lui alcuna vista
148. quei cittadin che poi la rifondârno
149. sopra il cener che d'Attila rimase
150. avrebber fatto lavorare indarno
151. Io fei giubetto a me delle mie case"