|
Inferno - Canto XIX Nel XIX Canto dell'Inferno, Dante e Virgilio arrivano alla II
bolgia, dell'VIII cerchio, piena di muffa e di sterco, in cui sono
immersi gli adulatori, tra i quali, il Poeta riconosce Interminelli
e Taide, per poi giungere alla III bolgia, dalle pareti e dal fondo
pieno di buche circolari.
In ogni foro sta confitto a testa in giù
un dannato e una fiamma ne lambisce i piedi.
Dante vede che le gambe
di uno di loro si muovono più velocemente.
Si tratta del papa
Niccolò II che, scambiando Dante per Bonifacio VIII, si meraviglia
per la sua morte anticipata e gli rimprovera la cupidigia ed il
malgoverno.
Sdegnato, Dante rimprovera l'avidità dei pontefici,
parlando contro i simoniaci.
Sentendo le parole del Poeta, l'anima
agita con più forza i piedi, mentre Virgilio, approvando il
comportamento del discepolo, lo riconduce al ponte, che unisce la
III alla IV bolgia dell'Inferno. |
|
La Divina
Commedia
Opera Virtuale di Gianni Latronico
Cànd XIX du 'Mbìërn
1. O Sëmòwn mäk e tùtt vëw pòvr mascjärë
2. ca lë còwsë dë Ddëj shkìttë kë lë bbùënë
3. hònna jéssë rësërvätë e vvëw rapäscë
4. kë jjòwrë e argìëndë facëjtë a cambjamèrcë
5. nòn cunvìënë ca kë vvëw sònë la tròmbë
6. vìstë ca vëw andò la tèrza bbòlgë stätë
7. Eggjä a kedd'òlda tòmbë nëw jìërmë
8. 'nghjanät sòwp a kèda vànn dù scùëgghjë
9. k'arrëjv a pjòmbë ajjàld mmìënz ò fùëssë
10. Oj sòmma sapjénz quànd'è jjërànn l'àrtë
11. ca mùëstr 'ngìël 'ndèrr e ndò mälë mùnnë
12. quànd gjust u vërtëwt tëw assègn lë pénë!
13. Jë vëdìbbë lùëgnë lë còstë e 'ndow fùnnë
14. a pétra gnuruquätë chèjnë dë përtëwsë
15. dë nù llàrjë tùttë e ognëwnë jéra tùnnë
16. Nò mmë parìënë cchjù jërànnë o zënìnnë
17. dë kìëd ca sò andò mëj bèl Sàn Gjuwànnë
18. kìëdë puzzìëttë fàttë kë ccë avëja vattëscjä
19. jëwnë dë kìëssë anguàlkè jjànnë addrétë
20. rumbìbb jë kë jjùn ca dajìndr stja nëcànnë
21. e ccùssë sëja d'asèmbjë kë ccë s'ëngànnë
22. Fòrë da la vòck a ognè jëwnë supërchjävë
23. dë nuëpëccatòwrë lë pìëtë e ddë lë jàmmë
24. affìgn àw scënùcchjë e l'òld stëja dajìndrë
25. Tuttè ddò lë chjànd jérn a tùtt appëzzëcätë
26. dassë fòrtë i gjundëwrë mënàvënë vàmbë
27. k'avrìënë tùttë stòrtë stràmbë e spëzzätë
28. Cumè la vambalnzë dë lë còwsë jëràssë
29. së mòvë shkìtt sòwp a la chjäna strémë
30. dassë jérë ddä da lë calcàgnë a lë pòndë
31. "U mèstrë cë jé ccùdë ca s'ënghëjétë
32. scalgjànn cchjù dë tùtt i cumbàgnë sëw?-
33. dëcìbb jë – kë nnà vàmba cchjù rròssë?"
34. E jìdd a mmë: "Cë tù vùë ca jë të pòrtë
35. ddä bbàsh kë cchèda rëjp ca ngé dasòttë
36. da jìdd hà sapè dë sè stèss e dì tùërtë sëw"
37. E jë: "Kë mmè jé bèll ccè ccà a të të pjäscë
38. tù sì u sëgnòwr e säj ca jë nò mmë sëpärë
39. dàw tëwa vulèj e ssäj ccè ccà jr nòn dëjkë"
40. Tànn vënìmm ajjàld sòp a l'àrgën quàrtë
41. aggëràmm e shënnìmm à mäna mangëjnë
42. ddässòttë ndòw fùnn sfuracchjätë e strìttë
43. u mèstr bùën nò mm'ér angòr dò fjànghë
44. spunnëwt ca sùbbët m'accustòw ò fùëssë
45. dë kùdë ca dassë chjangëj pë la jàmmë
46. "O cìnga sì ssì tëw ca të në stäj capësòttë
47. jàlma trìstë cumè nnu pälë tùtt 'nzaccätë-
48. accumënzàbb a ddëjscë-cë pùët pàrlëmë"
49. Jë stëj cum u frätë ca stä cumbëssànnë
50. àw pèrfëd assassëjnë ca sténn cäpë sòttë
51. u chjäm arrét kë ffä tardä la pròpja mòrtë
52. E jjìdd jërdòw: "Sì eggjä arrëvätë cquä
53. stä ggjä cquä ddrìttë oj Bbunëfàzzjë?
54. Dë parècchj ànnë m'avà ngannät u scrìttë
55. Të sì ggjä sazzjätë d'arrubbä la rròbbë
56. pà quälë nòn të spamëndàst dë ëngànnä
57. a la bbèlla fèmmën e pò dë fàrnë strazzjë"
58. Jë dëvëndàbb cumè ccë réstë ngjutëwtë
59. sénza capìsh nè rëspòstë e nnè këmbòstë
60. e quäs scurnätë nòn säpë cchjù rëspònnë
61. Tànn Vërgìlj dëcètt:"L'hà dëjscë sùbbëtë
62. "Jë nòn sò nòn sònd cùdë ca tù crëjtë"
63. E jjë lë rëspunnìbb cum më fòw jurdunätë
64. Pë kìëss u spìrd sturcètt tuttè dëw lë pìëtë
65. pò suspèrànn kë nnà vowscja chjangéndë
66. dëcètt:"Dùnghë ccè të rëvùëlgë affä a më?
67. Cë dë sapè cë sò jë t'ëmbòrt dassë ttàndë
68. e ttë sì prëcëpëtätë a vvënëj affìgn a mmë
69. hà sapèj ca jë vëstìbbë ù màndë jërànnë
70. e avveéraménd fùbb fìgghjë dë l'Orsëjnë
71. dassë 'ngùrdë kë ffä avanzä a l'Orsèttë
72. ca ddä ndò la rròbb e cquä ndò la bòrzë
73. Sott'a la cäpa mèj sò tùttë l'òldë tërätë
74. ca më prëcëdèrn quä facénn i sëgnëwrë
75. kë la cafòrchjë dë kèssa pétra chjàttë
76. Ddä ssòtt agghj azzuppä fìgn jë quànnë
77. add arrëvä cùdë ca jë crëdëj ca tù fùssë
78. quànn jë të facibb a shullìscëta dumàndë
79. mà chjù jé u tìëmb ca më cuscìbb lë pìëtë
80. e cca sò stätë dassë sòttë ca sòwpë
81. ca jìdd nò àdda stä chjandät kì pìët rùssë
82. dòpë jìdd addà vënë dë cchjù brùtt jòprë
83. vèrsë punéndë nu pastòwr sénza lèggë
84. dassë da cumugghjäj a mmëj e a jjìddë
85. Addà jéss nu nùëv Gjasòn dë cë së léscë
86. ndé Maccabéj cùmë cùdë fòw clëméndë
87. u rrj sëw àdda jéss a jjìdd u rré dë Fràngë
88. Ssàccë cë jë cquä m'azzardàbb assäjë
89. a rrëspònnërlë a jjìddë dë ssà manérë:
90. "Kë pjacèjrë m'ha dëjscë ccè tësòwr vòlzë
91. u Sëgnòwrë nùëstr prëjm da Sàndë Pìëtrë
92. quànnë lë purscèttë lë chjäv 'ndò lë mänë
93. Cèrtë lë dëcèttë shkìtt"Vìënëm apprìëssë"
94. Nnè Pìëtrë e nnè l'òldë luwòrn a Mattëjë
95. jòwrë e argìëndë quànnë fòw prëshèldë
96. ò pòst ca përdètt kèdd ànëma dannätë
97. e mmò bbén të stä ca tù sì bbèn punëjtë
98. e wwardä bùënë a lu mälë luwätë sòldë
99. ca të facètt jéss còndr a Ccàrl ardëjtë
100. E cë nòn fùssë k'angòr mù prujbbìshë
101. a rëvërénz ca jë pòrt a lë sòmmë chjäjë
102. ca tù tënìstë andò la vëjta allècrë
103. jë avëj ajjusä paròl angòr cchjù jërävë
104. ca l'avarìzzj vòstr angòr u mùnn attrìstë
105. sprufunnànn lë bùën e sullëvànn lë trìstë
106. Dë vù pastëwr s'addunòw u Vangëlìstë
107. quànn kèd ca stä asséttätë sòp a l'àcquë
108. fòw vìstë dë fäj lë puttanìzzjë kë lë rréjë
109. kèdë ca nashèttë kë lë séttë cäpë
110. e dda lë déscë còrn avètt argumìëndë
111. affìgn ca rëstò fëdèjlë àw marëjtë sëw
112. Vë sëjtë fàtt a Ddëj d'òwr e d'argìëndë
113. e ccé dëffërénz ngé ndra vù e l'idolàtrë
114. cë nò ca lòrë jëwn e vvù n'aurät cìëndë?
115. Aj Custandëjn dë quànd mälë fòë màtrë
116. nò a cunvërsjòwnë tòw mà kèda dòtë
117. ca da tèj pëgghjòw u prëjmë rìck pàtrë"
118. E omméndrë jë lë candävë kìëdë nòtë
119. o kë l'ëjr o kà cushjénz ca lë rëmurdëjë
120. fòrt träv càlgë kì dò chjàndë dë lë pìëtë
121. Crèjt ca ssà còwsë àw dëwk mëj pjacèss
122. kë nnà fàccja cundénd sémb stëj a séndë
123. u dòlgë sùën dë tùtt i paròlë ca jë dëcëjë
124. Kë ttùtt'e ddò lë vràzzë më pëgghjòw
125. e dòpp ca më fòw strëngjëwtë ò pìëttë
126. nghjanò kë la strätë ndò jéra shënnùtë
127. nnè së stangò d'avèrm a ssè stèss strìttë
128. affìgn ca më purtòw sòp u cìël dë l'àrkë
129. ca dàw quàrt àw quìnd lèmët jé ttragìtë
130. Quä chjänë chjänëappuggjòw u càrëkë
131. dòlgë kë ccùdu scùëgghjë jùnd e jjìërtë
132. ca sarëj kë lë cräpë chjùmmë assä tùëstë
133. Da ddä n'òta vàdd nànz a më së japrèttë
|
La Divina
Commedia
Opera Virtuale di Gianni Latronico
Canto XIX dell'Inferno
1. O Simon mago o miseri seguaci
2. che le cose di Dio che di bontate
3. deono essere spose e voi rapaci
4. per oro e per argento adulterate
5. or convien che per voi suoni la tromba
6. però che nella terza bolgia state
7. Già eravamo alla seguente tomba
8. montati dello scoglio in quella parte
9. ch'appuntò sopra mezzo il fosso piomba
10. O somma Sapienza quanta l'arte
11. che mostri in ciel in terra e nel mal mondo
12. e quanto giusta tua virtù comparte!
13. Io vidi per le coste e per lo fondo
14. piena la pietra livida di fori
15. d'un largo tutti e ciascun era tondo
16. Non mi parean meno ampi né maggiori
17. che quei che son nel mio bel San Giovanni
18. fatti per loco de' battezzatori
19. l'un delli quali ancor non è molt'anni
20. rupp'io per un che dentro v'annegava
21. e questo sia suggel ch'ogni uomo sganni
22. Fuor della bocca a ciascun soperchiava
23. d'un peccator li piedi e delle gambe
24. infino al grosso e l'altro dentro stava
25. Le piante erano a tutti accese entrambe
26. per che sì forte guizzavan le giunte
27. che spezzate averian ritorte e strambe
28. Qual suole il fiammeggiar delle cose unte
29. muoversi pur su per l'estrema buccia
30. tal era lì da' calcagni alle punte
31. "Chi è colui maestro che si cruccia
32. guizzando più che gli altri suoi consorti?"
33. diss'io "e cui più rossa fiamma succia?"
34. Ed egli a me: "Se tu vuoi ch'io ti porti
35. là giù per quella ripa che più giace
36. da lui saprà di sé e de' suoi torti"
37. Ed io: "Tanto m'è bel quanto a te piace
38. tu se' signore e sai ch'io non mi parto
39. dal tuo volere e sai quel che si tace
40. Allor venimmo in su l'argine quarto
41. volgemmo e discendemmo a mano stanca
42. là giù nel fondo foracchiato ed arto
43. E il buon maestro ancor della sua anca
44. non mi dispose sì mi giunse al rotto
45. di quel che sì piangeva con la zanca
46. "O qual che se' che 'l di su tien di sotto
47. anima trista come pal commessa"
48. comincia' io a dir "se puoi fa' motto"
49. Io stava come il frate che confessa
50. lo perfido assassin che poi ch'è fitto
51. richiama lui perché la morte cessa
52. ed ei gridò: "Sei tu già costì ritto
53. sei tu già costì ritto Bonifazio ?
54. Di parecchi anni mi mentì lo scritto
55. Se' tu sì tosto di quell'aver sazio
56. per lo qual non temesti tôrre a inganno
57. la bella donna e di poi farne strazio?"
58. Tal mi fec'io quai son color che stanno
59. per non intender ciò ch'è lor risposto
60. quasi scornati e risponder non sanno
61. Allor Virgilio disse : " Digli tosto :
62. "Non son colui non son colui che credi"
63. Ed io risposi come a me fu imposto
64. Per che lo spirto tutti storse i piedi:
65. poi sospirando e con voce di pianto
66. mi disse: ""Dunque che a me richiedi?
67. Se di saper ch'io sia ti cal cotanto
68. che tu abbi però la ripa corsa
69. sappi ch'io fui vestito del gran manto
70. e veramente fui figliuol dell'orsa
71. cupido sì per avanzar gli orsetti
72. che su l'avere e qui me misi in borsa
73. Di sotto al capo mio son gli altri tratti
74. che precedetter me simoneggiando
75. per le fessure della pietra piatti
76. La giù cascherò io altresì quando
77. verrà colui ch'io credea che tu fossi
78. allor ch'io feci il subito dimando
79. Ma più è il tempo già che i piè mi cossi
80. e ch' io son stato sì sottosopra
81. ch'ei non starà piantato coi piè rossi:
82. chè dopo lui verrà di più laid'opra
83. di vêr ponente un pastor senza legge
84. tal che convien che lui e me ricopra
85. Nuovo Giason sarà di cui si legge
86. ne' Maccabei e come a quel fu molle
87. suo re così fia a lui chi Francia regge"
88. Io non so s'io mi fui qui troppo folle
89. ch'io pur risposi a questo metro:
90. "Deh or mi di' quanto tesoro volle
91. nostro Signore in prima da San Pietro
92. che ponesse le chiavi insua balia?
93. Certo non chiese se non"Viemmi retro"
94. Né Pier né gli altri tolsero a Mattia
95. oro od argento quando fu sortito
96. al loco che perdè l'anima ria
97. Però ti sta che tu se' ben punito
98. e guarda ben la mal tolta moneta
99. ch'esser ti fece contra Carlo ardito
100. E se non fosse ch'ancor lo mi vieta
101. la reverenza delle somme chiavi
102. che tu tenesti nella vita lieta
103. io userei ancor parol più gravi
104. chè la vostra avarizia il mondo attrista
105. calcando i buoni e sollevando i pravi
106. Di voi pastor s'accorse il vangelista
107. quando colei che siede sovra l'acque
108. puttaneggiar co' regi a lui fu vista
109. quella che con le sette teste nacque
110. e dalle dieci corna ebbe argomento
111. fin che virtute al suo marito piacque
112. Fatto v'avete Iddio d'oro e d'argento
113. e che altro è da voi all'idolatre
114. se non ch'egli uno e voi n'orate cento
115. Ahi Costantin di quanto mal fu matre
116. non la tua conversion ma quella dote
117. che da te prese il primo ricco patre!
118. e mentre io gli cantavo cotai note
119. o ira o coscienza che il mordesse
120. forte spingeva con ambo le piote
121. Io credo ben che al mio duca piacesse
122. con sì contenta labbia sempre attese
123. lo suon delle parole vere espresse
124. Però con ambe braccia mi prese
125. e poi che tutto su mi s'ebbe al petto
126. rimontò per la via onde discese
127. né si stancò d'avermi a sé ristretto
128. sì mi portò sopra il colmo dell'arco
129. che dal quarto al quinto arco è tragetto
130. Quivi soavemente spose il carco
131. soave per lo scoglio sconcio ed erto
132. che sarebbe alle capre duro varco
133. Indi un altro vallon mi fu scoperto
|
Pagina 28