Pagina 15 |
A DĔVĔJNA CUMMÈDIĔ NDJALÈTTĔ FRANNĔNÈJSĔ
dë
Gianni Latronico
http://www.diablogando.it
|
Paradiso - Canto IX
Il IX Canto del
Paradiso narra di madonna Cunizza, sorella di Ezzolino da Romano, che parla con
Dante, di sè, del suo paese natio e gli dice di trovarsi qui, perchè, sulla
terra, sentì molto l’influenza di questo pianeta.
Gli presenta Folchetto da
Marsiglia, dicendo che questi ha lasciato nel mondo una fama durevole. Poi gli
predice la sconfitta dei Padovani, che si sono ribellati all’imperatore;
l’uccisione di Rizzardo da Camino ed il tradimento del vescovo di Feltre, che
consegnerà quattro Ghibellini ferraresi, rifugiati presso di lui, a Carlo
d’Angiò. Infine, gli presenta Raab di Gerico, che aiutò Giosuè nella conquista
della terra santa.
|
|
La Divina Commedia
Opera virtuale di Gianni Latronico
CANDË IX DÙ PARAVËJSË
1. Dòppë ca u Càrlë tëw bbèlla Clëménzë
2. më chjarètt dùbbj e më cundòw ëngànnë
3. k ’ avëja rëcévë la sëwa sëmméndë
4. mà dëcèttë:”Cìttë e làssë passä l’ànnë
5. ssë ca nòn pòzz dëjscë cë nò ca chjàndë
6. ggjùst addà vënëj drètë lu vùëstrë dàwnë
7. Èggjä la vëjtë dë cùdu lëwmë sàndë
8. s’érë rëvùëldë àw sòwlë ca la jènghjë
9. cumè ccùdë k’à ognè ccòwsë jé tàndë
10. Oj ànëmë ‘ngannät e fattëwrë malvàggë
11. ca da ssëffàttë bbénë turcëjtë lë còrë
12. drëzzànnë ‘nvanëtätë lë vòstrë tèmbjë!
13. E vvëjtë notëwnë dë kìëdë vambalénzë
14. vèrs dë mè vënètt e u sëw vulè pjacèrmë
15. facëja vëdè andò u chjaròwrë dafòrë
16. L’òcchjërë dë Vjatrëjscë ca jérnë fèrmë
17. sòwp dë mèj cumè prëjm dë cär cussénzë
18. àw mëj dësëdèrjë më dèrnë a cërtèzzë
19. “Mò mìtt àw vulèjr mëj sùbbët cumbénzë
20. vjätë spìrdë -dëcìbb jë- e fàmmënë pròvë
21. ca jë pòzza ‘ndè rëfléttë ccè ccà jë pénzë”
22. Tànnë la lëwscë ca më jérë angòrë nòvë
23. dàw fùnn d’andò shënnètt gjä na shëndìllë
24. sëquèttë cumè ccùdë a ccë fä bbénë pjäscë
25. “Andò kèda vànnë dë la tèrra dëpravätë
26. dë l ’ Itàgljë ca së jàcchjë frà Rëjàldë
27. e lë surgéndë dù Bbrèndë e ddù Pjävë
28. së jàlzë na tèmb e nòn së lévë assä jàldë
29. ddä ndò shënnèttë éggjä na fascéddë
30. ca facètt a la cundrätë n’assàldë jërànnë
31. Da na sòwla radëjscë nashìbb jë e jjèddë
32. Cunìzz fùbb chjamät e quä m’appìzzëkë
33. pëcké më vëngètt u lëwmë dë ssà stèddë
34. M’allècraménd a mmë stèss përdunàbbë
35. u mutëjv dà sòrta mèj e nò më dä fastìdjë
36. ca parrëj fòrs fòrtë àw vùëstrë pupulëjnë
37. Da kèssa luculéndë e ccära fëlëcëtätë
38. dù cìëlë nùëstrë ca cchjù më jé vvëcëjnë
39. jërànna glòrj rumanètt e prëmë ca mòrë
40. cùss cëndèsëm’ànnë angòrë s’ëngìnghë
41. Vëjtë cë s’addà fä l’òmmënë èccèlléndë
42. dassë ca jàldra vëjtë la prëjma làssë!
43. E a ckìëss nòn pénzë u pòpëlë prëséndë
44. ca Tagljaménd e Àdëg chjëwt a cunfëjnë
45. nnè pë jjéss abbattëwtë angòrë së péndë
46. M’addà succétë ca Pàdëwë àw pandänë
47. addà cangjä l’àcquë ca Vëcénz abbàgnë
48. pë jjéssë àw duwèjrë lë ggéndë tòstë
49. E andò Sëjlë kë Ccagnänë s’accòcchjë
50. tälë sëgnurèggjë e vvä a ccäpa jàldë
51. ca ggjä pë jjìddë carpëj së fäscë la ràgnë
52. Addà chjàng Fèldr angòr u tradëméndë
53. dë l’èmbj pastòwrë k’addà jéssë scòngë
54. dassë ca pë sìmël nò së trasèttë nmàltë
55. Assä sarëja jërànnë kèda capäsë
56. ca rëcëvèssë u sàgnë fërrarèjsë
57. e stànghë cë u pësàssë jòngë a jòngë
58. u quäl addà rëjalä ssù prévët curtèjsë
59. pë mustràrsë dë pàrtë e ckìëssë rëjälë
60. kënfòrm hònna jéss a la vëjt dù pajëjsë
61. Ajjàld ngë sò spècchjë ca dëcëjtë trònë
62. da ndò n’allumënèjscë Dëj gjudëcàndë
63. dassë ca ssë paròlë nnë pàrënë bbònë”
64. Quä së stèttë cìttë e më facèttë avvëdè
65. ca stèssë a jjàldrë aggërätë pë la ròtë
66. andò së mëttèttë cùmë jérë ‘nnànzë
67. L’òlda lëtìzzj ca jë tënëj gjä canushëwtë
68. prëclära còwsë më së facèttë ‘nvìstë
69. cumè ffëjnë bbalàsh andò u sòwlë vàttë
70. Pë jéss fëlëjscë ajjàld vàmb s’ajjuméndë
71. dassë cùm la rëjsë quä ma cchjù skëwrë
72. l’òmbrë dafòrë cùmë la méndë jé ttrìstë
73. “Dëj vèjtë tùttë e u tëw vëdè s’ënjìddë -
74. dëcìbb- vjät spìrdë dassë ca nëshëwna
75. vògghjë dë sè a ttë pòt’éssë a l’askëwrë
76. Dùngh la vòwscja tòw ca ‘ngìëlë dëléttë
77. sémbë cù càndë dë kìëdë fùëkë sàndë
78. ca dë séj shìëddë së fàscënë këcùllë
79. pëcké nò vén ngòndr a lë dësëdèrj mëjë?
80. Èggjä jë nòn aspëttarëj a dumànda tòw
81. cë jë m’ënduwàssë cùmë tëw t’ënmëjë”
82. “A maggjòwr vàdd ndò l’àcquë së spànnë
83. - accumënzòrnë tànnë lë sëwa paròlë -
84. fòrmë dë cùdu märë k’a tèrrë ‘nghërlàndë
85. frà lë dëscurdàndë ràggë còndrë u sòwlë
86. tàndë së në vä ca fäscë mërëdjänë
87. ddä andò prëjm jé ssòlëd fä d’orëzzòndë
88. Dë kèda vàddë fùbbë jë litoränë
89. frà Jèbrë e Màcrë ca pë camëjnë cùrtë
90. u ggënuwèjsë sëpärë dàw tusquänë
91. A nn’occëdéndë quäsë e nn’orjéndë
92. Bùggja stä e la tèrrë dë ndò fùbbë jë
93. ca facètt dù sàgnë sëw gjä càll u pùërtë
94. Fòlkë më dëcèttë kèda ggénd a la quälë
95. fòw canushëwt u nòwm mëj e cùss cìëlë
96.da mè s’avvambòw cùm jë facìbb dë jìddë
97. pëcké cchjù nò jardètt la fìgghjë dë Bélë
98. addulurànnë sëj a Ssikéj k’à Ccrèwsë
99. dë mè affìgnë ca m’u përmëjsë l’ètätë
100. nnè kèda rodopéj k'abbandunätë
101. fòw da Démofòndë e nnè Alcëjdë
102. quànnë Jòlë ‘ncòrë avètt a cchjëwtë
103. Pèrò cquä nòn së péndë mä së rëjrë
104. nòn dë la còlpë k’ën méndë nòn tòrnë
105. ma dù valòwr ca jurdënòw e pruvvëjtë
106. Quä së mëjrë andò l’àrtë k’adurnèjscë
107. tàndë éfféttë e ssë canòshë u bbénë
108.pëcké u mùnn dë sòwp cùd dë sòtt vòlgë
109. Ma pëcké lë vògghjë tòwë tùttë chëjnë
110. të në pùërt ca sònd nätë andò ssa sférë
111. prucédë angòrë jòldrë më cunvìënë
112. Tù vùëj sapè cë ‘ndò ssa fuquàgnë
113. ca quä apprìëss a mmë dassë shëndìllë
114. cumè rràggë dë sòwl ‘ndò jàcqua chjärë
115. Mò hà sapè ca ddä nìndrë stä tranguìllë
116. Raab e àw nùëstrë ggjardëjn këngjòndë
117. dë jèddë ndò u sòmmë grädë së sëggìllë
118. Da cùssë cìëlë andò l’òmbrë s’appùndë
119. ca u mùnn vùëstr fäscë prëm k’àldr àlmë
120. dù trjònfë dë Ggësë Crìstë fòw assùndë
121. Bèn së cunvìën kë jèdd a lassä pë ppàlmë
122. andò anghëwnu cìëlë dë la jàlda vëttòrjë
123. ca s’acquëstòw kë l’ëwnë e l’òlda pàlmë
124. pëcké jèddë fawrèttë a prëjma glòrjë
125. dë Ggjòswè sòwpë à Terra Sàndë
126. ca pìckë tòckë àw päpë la mmamòrjë
127. A cëtäta tòw ca dë cùdë jé cchjàndë
128. ca prëm aggëròw lë spàddë ò fattòwrë
129. e dù quäl jé l’ammìdj tànda chjangëwtë
130. prudëwscë e spànnë u mäldìttë fjòwrë
131. k’ hà forvjätë lë péquërë e l’ èjnë
132. pèrò k’ hà ffàttë lëwpë dù pastòwrë
133. Pë ckìëss u Vangél e i duttëwrë màgnë
134. sònd dërëlìttë e shkìtt a lë dëcrëtälë
135. së stùdj dassë ca pärë a lë lòrë vëvàgnë
136. A kìëss s’ëmbègnën u päp e lë cardënälë
137. nò vvònnë lë lòrë pënzìërë a Nazzaréttë
138. ddä andò Crapjélë aprèttë lë shìëddë
139. Mà Vatëcänë e l’òldë vànnë éléttë
140. dë Ròmë ca sò stätë panajìërë
141. a la mëlìzzjë ca Sàndë Pìëtrë sëquèttë
142. sùbbët ònna jéss lìbbër da l’aduldèrjë
|
La Divina Commedia
Opera virtuale di Gianni Latronico
CANTO IX
DEL PARADISO
1. Da poi che Carlo
tuo, bella Clemenza,
2. m’ebbe chiarito, mi narrò li ‘nganni
3. che ricever dovea la sua semenza;
4. ma disse: “Taci e lascia muover li anni”
5. sì ch’io non posso dir se non che pianto
6. giusto verrà di retro ai vostri danni.
7. E già la vita di quel lume santo
8. rivolta s’era al Sol che la rïempie
9. come quel ben ch’a ogne cosa è tanto.
10. Ahi anime ingannate e fatture empie,
11. che da sì fatto ben torcete i cuori,
12. drizzando in vanità le vostre tempie!
13. Ed ecco un altro di quelli splendori
14. ver’ me si fece, e ‘l suo voler piacermi
15. significava nel chiarir di fori.
16. Li occhi di Beatrice, ch’eran fermi
17. sovra me, come pria, di caro assenso
18. al mio disio certificato fermi.
19. “Deh, metti al mio voler tosto compenso,
20. beato spirto – dissi - e fammi prova
21. ch’i' possa in te refletter quel ch’io penso!”
22. Onde la luce che m’era ancor nova,
23. del suo profondo, ond’ella pria cantava,
24. seguette come a cui di ben far giova:
25. “In quella parte de la terra prava
26. italica che siede tra Rïalto
27. e le fontane di Brenta e di Piava,
28. si leva un colle, e non surge molt’ alto,
29. là onde scese già una facella
30. che fece a la contrada un grande assalto.
31. D’una radice nacqui e io ed ella:
32. Cunizza fui chiamata, e qui refulgo
33. perché mi vinse il lume d’esta stella;
34. ma lietamente a me medesma indulgo
35. la cagion di mia sorte, e non mi noia;
36. che parria forse forte al vostro vulgo.
37. Di questa luculenta e cara gioia
38. del nostro cielo che più m’è propinqua,
39. grande fama rimase; e pria che moia,
40. questo centesimo anno ancor s’incinqua:
41. vedi se far si dee l’omo eccellente,
42. sì ch’altra vita la prima relinqua.
43. E ciò non pensa la turba presente
44. che Tagliamento e Adice richiude,
45. né per esser battuta ancor si pente;
46. ma tosto fia che Padova al palude
47. cangerà l’acqua che Vincenza bagna,
48. per essere al dover le genti crude;
49. e dove Sile e Cagnan s’accompagna,
50. tal signoreggia e va con la testa alta,
51. che già per lui carpir si fa la ragna.
52. Piangerà Feltro ancora la difalta
53. de l’empio suo pastor, che sarà sconcia
54. sì, che per simil non s’entrò in malta.
55. Troppo sarebbe larga la bigoncia
56. che ricevesse il sangue ferrarese,
57. e stanco chi ‘l pesasse a oncia a oncia,
58. che donerà questo prete cortese
59. per mostrarsi di parte; e cotai doni
60. conformi fieno al viver del paese.
61. Sù sono specchi, voi dicete Troni,
62. onde refulge a noi Dio giudicante;
63. sì che questi parlar ne paion buoni”
64. Qui si tacette; e fecemi sembiante
65. che fosse ad altro volta, per la rota
66. in che si mise com’ era davante.
67. L’altra letizia, che m’era già nota
68. per cara cosa, mi si fece in vista
69. qual fin balasso in che lo sol percuota.
70. Per letiziar là sù fulgor s’acquista,
71. sì come riso qui; ma giù s’abbuia
72. l’ombra di fuor, come la mente è trista.
73. “Dio vede tutto, e tuo veder s’inluia -
74. diss’ io - beato spirto, sì che nulla
75. voglia di sé a te puot’ esser fuia.
76. Dunque la voce tua, che ‘l ciel trastulla
77. sempre col canto di quei fuochi pii
78. che di sei ali facen la coculla,
79. perché non satisface a’ miei disii?
80. Già non attendere’ io tua dimanda,
81. s’io m’intuassi, come tu t’inmii”
82. “La maggior valle in che l’acqua si spanda -
83. incominciaro allor le sue parole, -
84. fuor di quel mar che la terra inghirlanda,
85. Tra’ discordanti liti contra ‘l sole
86. tanto sen va, che fa meridïano
87. là dove l’orizzonte pria far suole.
88. Di quella valle fu’ io litorano
89. tra Ebro e Macra, che per cammin corto
90. parte lo Genovese dal Toscano.
91. Ad un occaso quasi e ad un orto
92. Buggea siede e la terra ond’ io fui,
93. che fé del sangue suo già caldo il porto.
94. Folco mi disse quella gente a cui
95. fu noto il nome mio; e questo cielo
96. di me s’imprenta, com’ io fe’ di lui;
97. ché più non arse la figlia di Belo,
98. noiando e a Sicheo e a Creusa,
99. di me, infin che si convenne al pelo;
100. né quella Rodopea che delusa
101. fu da Demofoonte, né Alcide
102. quando Iole nel core ebbe rinchiusa.
103. Non però qui si pente, ma si ride,
104. non de la colpa, ch’a mente non torna,
105. ma del valor ch ’ ordinò e provide.
106. Qui si rimira ne l’arte ch’addorna
107. cotanto affetto, e discernesi ‘l bene
108. per che ‘l mondo di sù quel di giù torna.
109. Ma perché tutte le tue voglie piene
110. ten porti che son nate in questa spera,
111. proceder ancor oltre mi convene.
112. Tu vuo’ saper chi è in questa lumera
113. che qui appresso me così scintilla
114. come raggio di sole in acqua mera.
115. Or sappi che là entro si tranquilla
116. Raab; e a nostr’ ordine congiunta,
117. di lei nel sommo grado si sigilla.
118. Da questo cielo, in cui l’ombra s’appunta
119. che ‘l vostro mondo face, pria ch’altr’alma
120. del triunfo di Cristo fu assunta.
121. Ben si convenne lei lasciar per palma
122. In alcun cielo dell’alta vittoria
123. che s’acquistò con l’una e l'altra palma,
124. Perch’ ella favorò la prima gloria
125. di Iosuè in su la Terra Santa,
126. che poco tocca al papa la memoria.
127. La tua città, che di colui è pianta
128. che pria volse le spalle al suo fattore
129. e di cui è la ‘nvidia tanto pianta,
130. produce e spande il maladetto fiore
131. c’ha disvïate le pecore e li agni,
132. però che fatto ha lupo del pastore.
133. Per questo l’Evangelio e i dottor magni
134. son derelitti, e solo ai Decretali
135. si studia, sì che pare a’ lor vivagni.
136. A questo intende il papa e ‘ cardinali;
137. non vanno i lor pensieri a Nazarette,
138. là dove Gabriello aperse l’ali.
139. Ma Vaticano e l’altre parti elette
140. di Roma che son state cimitero
141. a la milizia che Pietro seguette,
142. tosto libere fien de l’adultero”
|
|